میرزا فضل الله زنجانی

[ویکی اهل البیت] عنوان «شیخ الاسلام» شهر، منحصر به این خاندان بوده و از امتیازات آنان شمرده می شده است. ما به علت پرهیز از طولانی شدن کلام، از پرداختن به شرح حال تک تک اعضای این خاندان پرهیز نموده و فقط به شرح حال جد، پدر و برادر شخصیت مورد نظر این نوشتار اشاره می کنیم.
آیت الله شهید ملا علی زنجانی (شهادت 1136 ق):
شهید فقید ملا علی زنجانی، جد چهارم شیخ الاسلام و از نامداران سده دوازدهم قمری است. وی در یک خانواده مذهبی دیده به جهان گشود و تحصیلات علوم اسلامی را در زنجان فراگرفت. او سپس به قزوین رفت و نزد محدث عالی قدر، ملا خلیل بن غازی قزوینی و سید قوام الدین محمد حسینی قزوینی به تحصیل متون عربی و ادبی همت گماشت. وی رجال، کلام، حدیث، فقه و اصول را از دیگر بزرگان حوزه آموخت و آنگاه به زادگاهش مراجعت کرد.
وی، در زمان توافق دولت عثمانی با روس بر سر تقسیم ایران و حمله عثمانی ها به خاک وطنمان، همراه با نیروهای مردمی و مسلمان، به قصد دفاع از میهن، بیرون رفت و در اثر نبرد سختی که در روستای «قمچتای» درگرفت به درجه رفیع شهادت رسید و به ملکوت اعلی پیوست. مزارش در همان روستا، محل زیارت اهل دل است.
استادش، سید قوام الدین، در سوگ و تاریخ وفات وی چنین سروده است:
مولوی ملا علی میرزا که بود × در طریق معرفت صاحب رشاد
علم را چون با عمل مقرون نمود × کرد در راه خدا عزم جهاد
بود در علم عدو ثابت قدم × تا به راه حق روان با صدق و داد

💡 محمد شاه در شب شنبه چهارم سپتامبر ۱۸۴۸ میلادی فوت کرد. کاردار سفارت انگلیس با فرستادن پیکی این خبر را به ناصر الدین میرزا در تبریز رساند. میرزا فضل‌الله نصیرالملک پیشکار ناصر الدین شاه در مهیا کردن مقدمات حرکت شاه به تهران درماند و میرزا تقی خان مأمور به این کار شد.

💡 ۱۰. رسالة الی الامام الرازی، ترجمه میرزا فضل‌الله کردستانی

💡 نجم‌السلطنه دو سال بعد به ازدواج میرزا فضل‌الله وکیل‌الملک تبریزی طباطبائی دیبا از سادات طباطبایی و منشی‌باشی مظفرالدین شاه درآمد. این ازدواج نیز در سال ۱۲۸۵ هـ. ش با مرگ میرزا فضل‌الله خان پایان یافت و حاصل آن فرزندی بود به نام ابوالحسن دیبا (ملقب به ثقة‌الدوله) که تاجری موفق و بنیانگذار نخستین هتل مدرن در ایران (هتل پارک تهران) بود.

💡 امین‌آباد (فیروزکوه)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان فیروزکوه در استان تهران ایران است. وجه تسمیه این روستا این است که نام جد میرزا فضل الله حاکم فیروزکوه (تهران) در زمان ناصرالدین‌شاه قاجار به اسم آقا امین بوده و او اینجا را آباد کرده است.