دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] «محمدعارف مترجم»، فرزند محمد شریف می باشد که در وطنش؛ یعنی سرزمین عثمانی، به اسپناقجی پاشازاده شهرت دارد.
او در عهد ناصری مترجم دربار ایران و در دارالترجمه همایونی، نزد اعتمادالسلطنه، مشغول به کار بود. جد او خیرالدین چاوش، ملقب به اسپناقیچی اوغلی از کارکنان دربار سلطان سلیم بوده که مشخص می کند، اصل و نسب او از ترکان عثمانی است؛ ولی مشخص نشده که او و خانواده اش از چه زمانی به ایران آمده اند.به جز کتاب «انقلاب الاسلام بین الخواص و العوام»، هفت کتاب دیگر نیز داشته که آن ها را به کتاب خانه ظل السلطان در اصفهان، سپرده و طاقچه ای به کتاب های او اختصاص یافته است. برخی از آن ها باید کتاب های باشد که در حال حاضر، در کتاب خانه مسکویه اصفهان نگهداری می شود. البته آثاری از وی، در کتابخانه های دیگر نیز موجود است.
تالیفات
از جمله آثار او که بیشتر آن ها ترجمه است، عبارتند از:۱- اطلاعات فنیه راجع به بغداد.۲- ترجمه تاریخ قره چیان و جغرافیای خارطوم و سودان، از احمد مدحت افندی ترک.۳- صاحب الغار فی المرو ترجمه از مجله عربی الانسان.۴- عمارات سلطنتی دولت فخیمه روس.۵- احوال مادام لاوات فرانسوی.۶- مخادعات سیاست یک زن (ماروزییا).۷- حسن و آنیت.۸- کشف جدیدی در آمریکا.۹- تاریخ قائمه بانک.۱۰- تخم مرغ صنعی.۱۱- کیفیات فنیه و تاریخیه مشروبات الکحلیه
انقلاب الاسلام بین الخواص و العوام (کتاب)
منبع
...
