شک مرکب

[ویکی فقه] شک مرکب در مقابل شک بسیط یکی از اقسام شک است که در اصول فقه از آن بحث شده است.
شک مرکب شک ترکیب یافته از چند شک را می گویند
محل بحث از شک مرکب
از احکام آن در باب صلات سخن گفته‏ اند.
شک مرکب در برابر شک بسیط به شکی اطلاق می‏ گردد که از دو یا چند شک ترکیب یافته که حکم هر یک از آنها به تنهایی در روایات بیان شده، اما به صورت ترکیبی بیان نشده است؛ بدین جهت فقها از آن بحث کرده و گفته‏ اند: چنانچه شک مرکب از شک صحیح و باطل ترکیب یافته باشد، محکوم به بطلان است؛ اما اگر از دو شک صحیح ترکیب یافته باشد، مانند شک میان دو، چهار و پنج که ترکیب یافته از شک میان دو و چهار، و چهار و پنج است،
آیا مرجع روایات مربوط به شک میان دو و چهار است- که حکم آن بنا گذاشتن بر چهار و خواندن نماز احتیاط است- یا روایات مربوط به شک میان چهار و پنج- که حکم آن بنا گذاشتن بر چهار و به جا آوردن سجده سهو است- و در نتیجه بنابر چهار گذارده و دو رکعت نماز احتیاط و دو سجده سهو به جا آورده می ‏شود، یا شک مرکب به جهت مطرح نشدن آن در روایات و عدم شمول اطلاق دلیل نسبت به آن محکوم به بطلان است؟ مسئله اختلافی است. بنابر قول نخست، شک ترکیب یافته از شکهای صحیح، محکوم به صحت است و به وظایف مربوط، عمل می‏ شود، زیرا در حقیقت شک مرکب به دو شک بسیط انحلال پیدا می‏ کند که در هر کدام حکم همان شک جاری می‏ گردد.

💡 دل آنچه در طلبش می شتافت یافت ز خود بهر زه سنگ طلب سود سم مرکب ما

💡 گل اندر گل مرکب کرد بوی باد نوروزی چو از گل‌ گل پدید آمد گلستان چون‌ گلستان شد

💡 نیست حرف آرزو بر گفتگوی ما سوار همچو باد انفاس عیسی مرکب خاشاک نیست

💡 همیشه تا که مکرم بود زبان بسخن همیشه تا که مرکب بود سخن ز حروف

💡 بیماری ها در طب سنتی به دو دسته‌ی کلی مفرد و مرکب تقسیم می‌شوند.:

💡 کسانی‌که مرکب داشتند از بردعه گریختند، ولی اکثریت مردم در شهر باقی ماندند.