حاج سید جواد قمی

[ویکی اهل البیت] آیت الله حاج سید جواد قمی، که نام اصلی اش سید محمدتقی و به سید جواد مشهور بود، در سال 1240 ق، در قم در بیت علم و تقوا و فضیلت زاده شد. البته سال ولادت ایشان در جایی به صراحت ذکر نگردیده؛ اما از آنجا که وفاتش، در 63 سالگی (1303 ق) واقع شده، طبعاً ولادتش در 1240 ق باید بوده باشد.
مادر ایشان، فرزند مرحوم آیت الله العظمی میرزای قمی (صاحب قوانین) و پدر بزرگوارش، مرحوم حجت الاسلام حاج میرزا علی رضا طاهری قمی (فرزند سید محمد بن کمال الدین موسوی رضوی)، یکی از دانشمندان بزرگ و رؤسای شهر قم و از شاگردان مبرّز میرزای قمی، صاحب قوانین (و داماد معظم له) و مورد عنایت و محبت مخصوص او بوده است.
مرحوم میرزا محاکمات شهر قم را بدو ارجاع می داد. به همین سبب محضر او و بعدها فرزندش، حاج سید جواد، محل حل و فصل نزاع ها و رفع محاکمات بود و در اجرای احکام شرعی و اقامه معروف و نهی از منکر، از سرزنش دیگران نمی هراسیدند و در رفع ظلم از مردم می کوشیدند. وی در شوال 1248 ق بدرود زندگی گفت و در قبرستان شیخان کبیر قم، به خاک سپرده شد. آیت الله حاج سید جواد در هشت سالگی پدرش را از دست داد.
گفتنی است که آیت الله حاج سید جواد قمی از نوادگان عالم جلیل القدر ملا محمدطاهر قمی - شیخ الاسلام قم - است و اولاد و اعقابش در قم به خاندان «پیشوایی» شهرت دارند.
مرحوم حاج سید جواد، پس از پشت سر نهادن دوران کودکی و نوجوانی، دروس مقدماتی حوزه را در قم در حدود سال 1255 ق، به اتمام رساند و برای ادامه تحصیل به اصفهان، که در آن زمان مهد علم و دانش و از بزرگ ترین حوزه های علمیه جهان اسلام به شمار می رفت، مهاجرت کرد و در درس اساتید بزرگ حوزه اصفهان مانند آیات عظام: سید محمدباقر شفتی معروف به حجت الاسلام و شیخ محمدتقی رازی (و شاید حاجی کلباسی و ملا علی نوری، که قطب های علم و دانش در اصفهان بودند)، شرکت کرد و مبانی علمی اش را استوار ساخت.
حاج سید جواد، پس از وفات استادش، سید باقر شفتی، در سال 1260 ق، به سوی نجف اشرف کوچ کرد و سالیان بسیار در درس های فقه و اصول آیات عظام: شیخ محمدحسن نجفی، صاحب جواهر و مدت کمی نیز در درس شیخ مرتضی انصاری حاضر شد و با استحکام بخشیدن به آموخته های خود به درجات عالی علم و اجتهاد نایل آمد.
از آنچه گفته شد و در کتاب های تراجم بدان تصریح شده است، برمی آید که مرحوم حاج سید جواد قمی در درس اساتید ذیل حدود 12 سال شرکت کرده است:
مرحوم حاجی پس از وفات استادش صاحب جواهر، در حالی که مجتهدی مسلم بود، در سال 1266 ق، به قم بازگشت و ریاست علمی و مذهبی قم بدو انتقال یافت و تمام وقت خود را به تدریس، تألیف، اقامه جماعت و امر به معروف و نهی از منکر و ترویج احکام گذرانید.

💡 مهدی امیرسرداری در تاریخ ۲۸ اسفند ۱۳۲۸ شمسی در بازدیدی که از بیمارستان بازرگانان دارد گزارشی تهیه می‌کند و در عصر اقتصاد آن را منتشر می‌کند. در این بازدید ایشان با احمد تهرانی، عضو کمیته خیریه اتاق بازرگانی ملاقات می‌کند و توضیحاتی را درباره بیمارستان از ایشان درخواست می‌کند. احمد تهرانی این‌گونه توضیح می‌دهد: «سال‌هاست کمیسیونی به نام کمیسیون خیریه اتاق بازرگانی تهران به ریاست آقای عبدالحسین نیک‌پور، رئیس اتاق بازرگانی و عضویت آقایان حاج میرزا محمدرضا ناظمی و حاج میرزا علینقی کاشانی و حاج سید رضا مجد و مهدی لاری و خود اینجانب با جمع‌آوری اعانات از بازرگانان خیر و تحمل زحمات شبانه‌روزی به فقرا و بیچارگان کمک نموده. در ایامی که تهران دچار قحطی نان بود با ایجاد پانزده کانون در محلات مختلفه پاچنار، قنات‌آباد، کوچه درب‌دار، چهارحصار و غیره نان و پلوی مجانی در اختیار بینوایان گذارده و با تهیه لباس و غذا و کوپن ذغال و غیره به صدها و هزارها خانواده کمک نموده و می‌نماید.