دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] تاریخ ایران دوره هخامنشیان، کتابی است حاصل مجموعه مقالاتی از اساتید تاریخ دانشگاه کمبریج. این نوشتار در واقع ترجمه جلد دوم از مجموعه تاریخ کمبریج «The combridg history of iran» به حساب میآید و به سرپرستی ایلیا گرشویچ ویراستاری گردیده و توسط مرتضی ثاقبفر ترجمه فارسی شده است. محتوای این کتاب مشتمل بر تبیین و تحلیل تاریخی دوره هخامنشی است، از جهات گوناگونی، همچون شخصیتشناسی سلاطین، کشورگشاییها، مذهبشناسی، معماری عصر هخامنشی و سایر جهات مرتبط با آن عصر.
کتاب، مشتمل بر هفده فصل است و هر فصل از بخشها و زیربخشهای متعددی تشکیل شده و در هرکدام از آنها مطالب مرتبط با آن و مستندات تاریخی مربوطه ارائه گردیده است.
فصل اول کتاب نوشته جان مانوئل کوک، در باب ظهور هخامنشیان و بنیانگذاری امپراتوری هخامنشی است. در بخش نخست آن به منابع اصلی تاریخ آغازین هخامنشی اشاره شده است:
در بخش دوم این فصل، به موضوع کشورگشاییها در آسیا و مصر اشاره شده است. کوروش با ارتش ایرانی خود فتوحات زیادی را انجام میداد و هیچ علاقهای به دریا که به احتمال زیاد هرگز دریانوردی نکرده بود، نشان نداد. او در واپسین سالهای خود رهسپار شرق شد. داستانهایی درباره لشکرکشی فاجعهآمیز کوروش به هندوستان نقل شده است که به مرگ وی یا بازگشت او با هفت تن زنده انجامید.
کوروش در میانه تابستان 530ق.م، کشته شد و دو پسر از خود باقی گذاشت. پسر بزرگتر کمبوجیه نام داشت که دارای مقام نائبالسلطنگی بابل بود و جانشین کوروش تلقی میشد؛ پسر کوچکتر بردیا نام داشت.
بخش بعدی پیرامون تحکیم امپراتوری در زمان پادشاهی داریوش و دربار ایران است. نگارنده بهتفصیل به ویژگیهای شخصیتی داریوش و کشورگشاییهای گسترده وی میپردازد و سپس به تشریح رسم و رسومات و آیین زندگانی شاه و همسران و فرزندان و درباریان وی و خصوصیات آنها و سایر موضوعات مرتبط با شیوه حکمرانی داریوش پرداخته است.
