دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] جَوْلان (یا جُولان یا بلندیهای جولان )، از مناطق مهم خاورمیانه، واقع در جنوب غربی سوریه، جزو استان قُنَیطرَه می باشد.
جولان فلات نسبتاً مرتفعی به مساحت تقریبی ۲۷۶، ۱ کیلومتر مربع است که با سوریه، لبنان، فلسطین و اردن مرز مشترک دارد. میانِ َ۴۱ ۳۲ تا َ۱۵ ۳۳ عرض شمالی و َ۳۷ ۳۵ تا َ۵۷ ۳۵ طول شرقی واقع است. طول آن از شمال به جنوب بیش از ۶۵ کیلومتر و عرض آن بین ۱۲ تا ۲۵ کیلومتر است. رود اردن و دریاچه طبریه در مغرب، آن را از فلسطین جدا می سازند. رود یرموک در جنوب، حد فاصل جولان و اردن است. در شمال، کوه حِرمون (جبل الشیخ )، که بر جولان مشرف است، آن را از لبنان جدا می کند و در مشرق نهرالعَلاّن و حوضه های کم ارتفاع طبیعی نَقَره و جَیدور، جولان را از حوران جدا می سازد
اهمیت منطقه جولان
یکی از دلایل اهمیت جولان، اشرافِ آن بر سرزمین های مجاور است. بیشتر منطقه جولان بیش از پانصد متر از سطح آبهای آزاد ارتفاع دارد. به جز قسمت شمالی، ارتفاعات جولان متشکل از دو رشته کوه است: رشته کوه اول، در مرکز جولان، از شمال غربی شهر قنیطره آغاز می شود و به سمت جنوب شرقی امتداد می یابد. رشته کوه دوم، در جنوب جولان، از جنوب قنیطره تا روستای رَفید، تقریباً با جهت شمال به جنوب، امتداد یافته است. در مرکز و جنوب جولان تپه هایی با ارتفاع بیش از هزار متر وجود دارد، مانند تپه عَموریه به ارتفاع ۲۲۶، ۱ متر در شمال غربی شهر قنیطره در مرکز جولان، که بلندترین نقطه جولان نیز به شمار می آید، و تپه آتشفشان ابوالنَدی به ارتفاع ۲۰۴، ۱ متر در جنوب غربی شهر قنیطره. بخش جنوبی جولان کوچک ترین و ناهموارترین بخش این منطقه است.
منابع غنی آبی جولان
منطقه جولان سرچشمه منابع آبی مناطق مجاور در کشورهای سوریه، فلسطین، اردن و لبنان است. بلندیهای جولان از حیث منابع آب سطحی و زیرزمینی بسیار غنی است، از جمله دریاچه مَسعَدَه در شمال شهر قنیطره و مشرق شهر مسعده، و دریاچه طبریه میان جولان و فلسطین واقع است و رودهای پرآبی چون رود اردن در مغرب جولان و رُقّاد در شمال جولان جاری است.
آب و هوا
...