احکام ضمنی

[ویکی فقه] احکام ضمنی، اعتبارات مورد توجه تَبَعی شارع را می گویند.
احکام ضمنی، مقابل احکام استقلالی می باشد و به آن دسته از اعتبارات و مجعولات شرعی گفته می شود که موضوع آن ها به طور مستقل مورد توجه شارع قرار نگرفته است؛ یعنی نفس موضوع، به صورت تفصیلی مورد توجه مولا نبوده، هر چند توجه اجمالی به آن وجود داشته است؛ به بیان دیگر، مولا چیزی را اراده کرده که لازمه تعلق اراده به آن چیز، انجام امری دیگر است که اراده اجمالی و تبعی به آن تعلق گرفته، مثل این که مولا حج را واجب دانسته بدون آن که توجهی تفصیلی به مقدمه آن پیمودن مسافت تا مکه داشته باشد. البته معنای عدم توجه به این مقدمه این نیست که به طور کلی خارج از اراده مولا است، بلکه اراده مولا به صورت تبعی و ضمنی به آن تعلق گرفته است.

💡 در مرقس، زمانی که یحیی عیسی را تعمید می‌دهد و او از آب خارج می‌شود، روح‌القدس را می‌بیند که به شکل کبوتری به سویش می‌آید و صدایی از آسمان می‌شنود که او را «پسر خدا» خطاب می‌کند. این یکی از دو اتفاق در اناجیل است که در آن صدایی از آسمان عیسی را «پسر» صدا می‌کند؛ دیگری در جریان تجلی است. سپس آن روح او را به بیابان می‌برد، جایی که توسط شیطان وسوسه می‌شود. سپس عیسی بعد از بازداشت یحیی به جلیل می‌رود و «مژدهٔ خدا» را اعلام می‌کند. تعمید او در متی هم متفاوت نیست. در آن کتاب، یحیی معترض می‌شود که «من احتیاج دارم از تو تعمید بگیرم» و عیسی پاسخ می‌دهد «بگذار فعلاً به این شکل باشد، چون به این وسیله احکام شریعت را به جا خواهیم آورد.» در انجیل متی هم داستان وسوسهٔ عیسی توسط شیطان در بیابان روایت شده‌است. در لوقا روح‌القدس زمانی ظاهر می‌شود که همه تعمید داده شده‌اند و عیسی مشغول عبادت است. در ادامه، یحیی به‌طور ضمنی عیسی را می‌شناسد و پیروانش را به سوی او می‌فرستد تا بپرسند «آیا تو آن شخصی که قرار است بیاید هستی یا باید منتظر دیگری باشیم؟» تعمید و وسوسه او پیش‌زمینهٔ تبلیغ علنی عیسی است.