دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] اِبْن ِ حَمّاد، ابوالحسن علی بن حماد بن عبیدالله بن حماد عبدی بصری، فقیه، محدث و شاعر امامی سده ۴ق / ۱۰م است.
در نسبت وی که عبدی (منسوب به عبدالقیس ) یا عَدَوی (منسوب به بنی عدی ) بوده است، میان محققان اختلاف است. عبدی نسبت یکی دیگر از شعرای اهل بیت یعنی سیف یا سفیان بن مصعب بوده و این امر سبب اشتباه برخی از رجال شناسان شده است. ابن شهر آشوب ذیل «ابوالحسین علی بن حماد» گفته است: «یکی از صادقین علیهماالسلام فرموده: شعر عبدی را فراگیرید که او بر دین خدا بود»، اما این مطلب درست به نظر نمی رسد. نخست به این دلیل که همین حدیث را کشّی با اندک تغییری از امام صادق (علیه السلام) درباره سفیان بن مصعب ذکر کرده است و این احتمال که مقصود از صادقین، علمای ثقه امامیه باشند، نیز ضعیف است. دوم آنکه نجاشی در اوایل عمر خود وی را درک کرده است، بنابراین او معاصر امام صادق (علیه السلام) نبوده است تا درباره شعرش چنین مطلبی گفته شود. افزون بر این ابن شهر آشوب، سفیان بن مصعب را در شمار اصحاب امام صادق (علیه السلام) ذکر کرده است و در مناقب خود اشعاری به ابن حمّاد و عیدی نسبت داده که دلیل بر تمایز این دو در نزد وی است.