توکلی دده
واژه «توکلی دده» به یک شخصیت درویش مولوی بوسنی در سده ۱۱ هجری قمری / ۱۷ میلادی اشاره دارد. او در سلسله صوفیان مولوی بوسنی فعال بوده و تخلص شعری او نیز «توکلی دده» است. اطلاعات دقیق درباره نام اصلی، سال تولد و وفات او در منابع موجود نیست، اما آثار و اشعارش در ادبیات فارسی بوسنی ثبت شده است. این شخصیت نشاندهنده گسترش عرفان و ادبیات فارسی در مناطق بالکان و تأثیرات صوفیان مولوی در آنجا است. توکلی دده در آثار تذکرهنگاران و پژوهشهای ادبی مانند «الجوهر الاسنی فی تراجم علماء و شعراء بوسنه» و پایاننامهها و تحقیقات معاصر مورد اشاره قرار گرفته است. او نماینده پیوند فرهنگ و تصوف ایرانی با جامعه بوسنیایی در قرن هفدهم میلادی به شمار میرود. به دلیل فقدان اطلاعات دقیق، بیشتر شناخت ما از او از طریق اشعار، تخلص شعری و منابع تذکرهای به دست میآید.
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] تَوَکُّلیْ دَده، از دراویش مولوی بوسنی در سدۀ ۱۱ق/ ۱۷م بوده است. توکلی دده نیز تخلص شعری اوست.
نام، سال تولد و مرگ او معلوم نیست. توکلی دده نیز تخلص شعری او ست
خانجی، محمد، الجوهر الاسنی فی تراجم علماء و شعراء بوسنه، ج۱، ص۴۳، قاهره، ۱۳۴۹ق.
(۱) خانجی محمد، الجوهر الاسنی فی تراجم علماء و شعراء بوسنه، قاهره، ۱۳۴۹ق.(۲) بوگدانویچ دیان، ادبیات فارسی در یوگسلاوی، پایان نامه دکتری، تهران، ۱۳۴۵ش.(۳) بوگدانویچ دیان، «ادبیات فارسی در یوگسلاوی»، راهنمای کتاب، تهران، ۱۳۴۱ش، س ۵، شم ۱۱ و ۱۲؛(۴) صفار مقدم احمد، زبان و ادبیات فارسی در بوسنی و هرزگوین، تهران، ۱۳۷۲ش.(۵) منزوی، خطی مشترک.(۶) Esrar Dede, Tezkire-i Դuªarâ-yı mevleviyye, ed İ Genç, Ankara, ۲۰۰۰.
جمله سازی با توکلی دده
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 خانجیچ و ایزید آگیچ و احمد سودی (شارح زبان فارسی و مصحح دیوان حافظ) فوزی موستاری محمد نرگسی که تألیفات بسیار زیادی دارد و توکلی دده سارایوولو و احمد صبوحی.