کلمه «خرگاه کيوان» در زبان فارسی کنایهای از آسمان است و در متون ادبی به ویژه شعر کلاسیک کاربرد دارد. این ترکیب اضافی و مرکب در آثار شاعران بزرگ مانند نظامی به کار رفته است تا بلندی و عظمت آسمان را به شکلی شاعرانه توصیف کند. در بیت معروف «ز میخ ماه تا خرگاه کیوان، دراو پرداخته ایوان بر ایوان»، منظور از خرگاه کیوان، سقف بلند و گسترده آسمان است که مانند ایوانها یا تالارهای عظیم بر فراز جهان گسترده شده است. این اصطلاح بیشتر بار تمثیلی دارد و برای نشان دادن ارتفاع و وسعت افلاک به کار میرود. خرگاه کیوان میتواند نمادی از عظمت و شکوه آسمان و کهکشانها نیز باشد. استفاده از این تعبیر در شعر کلاسیک، زیبایی و جلوهای خیالانگیز به توصیف آسمان میبخشد. بنابراین «خرگاه کیوان» نه یک مکان واقعی، بلکه تصویری شاعرانه از آسمان پهناور است که در ادبیات فارسی بار معنایی بلند و مجلل دارد. این اصطلاح نشاندهنده مهارت شاعران در ترکیب واژگان برای خلق تصاویر هنری و تمثیلی است و خواننده را به تصور آسمان بلندی که مانند یک تالار عظیم گسترده شده، دعوت میکند.
خرگاه کیوان
لغت نامه دهخدا
خرگاه کیوان. [ خ َ هَِ ک َی ْ / ک ِی ْ ] ( ترکیب اضافی، اِ مرکب ) کنایه از آسمان:
ز میخ ماه تا خرگاه کیوان
دراو پرداخته ایوان بر ایوان.نظامی.
فرهنگ فارسی
کنایه از آسمان
جمله سازی با خرگاه کیوان
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 ز میخ ماه تا خرگاه کیوان در او پرداخته ایوان بر ایوان
