دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] احکام عملی، احکام مربوط به افعال مکلّفان را می گویند.
احکام عملی، مقابل احکام اعتقادی و به معنای قوانین و مقررات مشروح و کلی ای است که در اسلام در مورد وظیفه عملی مکلفان صادر شده است؛ به این بیان که اسلام درباره هر چه از مکلف سر می زند، اعم از گفتار، کردار، تصرف و دخالت در امور مختلف زندگی، حکم خاصی دارد که به آن ها احکام عملی می گویند.به عبارت دیگر، احکام متعلق به افعال مکلفان را احکام عملی می گویند.
[ویکی شیعه] احکام عملی به احکامی گفته می شود که مربوط به افعال مکلّفان است؛ از این رو، احکام تکلیفی نیز نامیده می شوند. این احکام بر پنج قسم است: واجب، مستحب، حرام، مکروه و مباح. از این رو به آنها احکام پنج گانه نیز گفته می شود.
بر اساس برخی دیدگاه ها، دین اسلام در مورد تمام چیزهایی که از انسان سر می زند، چه گفتار باشد و چه کردار، نظر داده است و برای هر یک حکم خاصی بیان کرده است که در لوح محفوظ وجود دارد. از این رو، هر عملی زیر مجموعه یکی از این پنج حکم قرار می گیرد.
این احکام در مقابل احکامی است که مربوط به اعتقادات است و مستقیما ربطی به عملکرد انسان ندارد و احکام اعتقادی خوانده می شود.
