اسکندر پاشا یکی از رجال و فرماندهان سیاسی و نظامی دوره امپراتوری عثمانی در زمان سلطنت سلطان سلیمان قانونی و پس از آن در عهد سلطان سلیم دوم بود. او در آغاز فعالیت خود در دربار عثمانی به عنوان باغبانباشی خدمت میکرد و به تدریج به دلیل تواناییهای اداری و نظامی خود به مناصب بالاتر رسید. در ادامه، پس از عزل دوقهکینزاده محمد پاشا، به مقام والی مصر منصوب شد و مدیریت این منطقه مهم را به مدت حدود سه سال بر عهده گرفت. دوره حکومت او بر مصر با مدیریت اداری و تثبیت نسبی اوضاع آن منطقه همراه بود، اما در سال ۹۶۶ هجری قمری از این سمت عزل شد و به استانبول بازگشت. پس از بازگشت، وی به مقام بگلربگی یا فرماندهی کل برخی ایالات عثمانی دست یافت و همچنان در ساختار قدرت حضور داشت. اسکندر پاشا در منابع تاریخی به عنوان فردی جسور، مدبر و دارای تواناییهای نظامی و سیاسی توصیف شده است. او که اصالتاً چرکس بود، در مأموریتهای نظامی مهمی از جمله مقابله با نیروهای شاه اسماعیل صفوی در مناطق شرقی عثمانی شرکت داشت. در یکی از این مأموریتها، به عنوان فرمانده به منطقه ارزنةالروم اعزام شد و توانست موفقیتهایی در برابر نیروهای صفوی کسب کند. در دوره سلطان سلیم دوم نیز مدتی کوتاه، حدود ۲۲ ماه، دوباره مسئولیتهایی از جمله والیگری مصر را بر عهده گرفت. در نهایت، اسکندر پاشا در سال ۹۷۸ هجری قمری، دو روز پس از فتح قلعه ماغوسه، درگذشت و نام او در تاریخ عثمانی به عنوان یکی از فرماندهان و کارگزاران مهم باقی ماند.
اسکندر پاشا
لغت نامه دهخدا
اسکندرپاشا. [ اِ ک َ دَ ] ( اِخ ) یکی از وزرای دوره سلطان سلیمانخان قانونی.وی در ابتدا سمت باغبانباشی داشت و بعد از دوقه کین زاده محمد پاشا والی مصر گردید، و سه سال و سه ماه دیار مصر را اداره کرد و در سنه 966 هَ. ق. معزول شد و باستانبول عودت کرد. آنگاه بسمت بگلربگی نایل گشت. و در عهد سلطان سلیم خان ثانی در سال 978 دو روز پس از فتح قلعه ماغوسه درگذشت. ( قاموس الاعلام ترکی ).
اسکندرپاشا. [ اِ ک َ دَ ] ( اِخ ) یکی از وزرای عهد سلطان سلیمانخان قانونی، اصلاً چرکس. شخصی جسور و مدبر بوده و در زمان بگلربگی گریش در ارضروم ( ارزنةالروم ) برای محاربه با اسماعیل میرزا پسر شاه طهماسب فرستاده شد و تا حدود ایران رفت و مظفر بازآمد در دور سلطان سلیم خان ثانی در سال 977 هَ. ق. بهنگام عزیمت سنان پاشا بیمن والی مصر گردید و 22 ماه دراین مقام بود و سپس معزول شد. ( قاموس الاعلام ترکی ).
فرهنگ فارسی
یکی از وزرای دوره سلطان سلیمان خان قانونی اصلاچر کس و شخصی جسور و مدبر بوده.
جمله سازی با اسکندر پاشا
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 خدیجه سلطان در سال ۱۴۹۲ در ترابزون متولد شد، او دختر شاهزاده سلیم (بعدا سلیم یکم) و حفصه سلطان بود. خدیجه در سال ۱۵۰۸ با اسکندر پاشا پسر هما سلطان، دختر بایزید دوم، دریاسالار امپراتوری عثمانی (۱۵۱۴–۱۵۱۱) ازدواج کرد. انها چهار پسر به نامهای محمد بیگ، علی بیگ، عثمان بیگ، سلیمان بیگ و یک دختر، نفیسه خانم سلطان داشتند. اسکندر پاشا بعدا در سال ۱۵۱۵ اعدام شد.
