انقلاب مشروطیت، رویدادی اجتماعی و سیاسی در تاریخ ایران بود که به تغییر نظام حکومتی از مطلقه به مشروطه منجر شد. این انقلاب باعث تشکیل مجلس قانونگذاری و تدوین اولین قانون اساسی ایران شد. نشانههای اولیه آن در زمان سلطنت مظفرالدینشاه و در اسفند ۱۲۸۳ با تعطیلی بازار تهران و بستنشینی در حرم عبدالعظیم آشکار شد. در آذر ۱۲۸۴، اعتراضات با رهبری سید محمد طباطبایی و سید عبدالله بهبهانی شدت یافت و مردم خواستار تشکیل عدالتخانه شدند. با وعده شاه، اعتراضات موقتاً فرونشست، اما در تیر ۱۲۸۵ تجمع ۱۴ هزار نفره در سفارت بریتانیا ادامه یافت. زمینه فکری انقلاب ناشی از آشنایی ایرانیان با پیشرفتهای غرب و اصلاحات نیمهتمام صدر اعظمهای قاجار بود. سید جمالالدین اسدآبادی و میرزا ملکمخان با آگاهسازی مردم و جنبشهایی مانند جنبش تنباکو، روح بیداری ملی را تقویت کردند. چاپ روزنامهها، انتشار کتاب و توسعه مدارس، نشانههای تحول فکری جامعه در آن دوره بود. انقلاب مشروطه از ائتلاف گروههای سیاسی، مذهبی و صنفی شکل گرفت، هرچند تعارضهای داخلی باعث کاستیهایی شد. مجلس شورای ملی با محدود کردن اختیارات شاه، نظارت بر مالیات و موازنه بودجه، دستاوردهای بیسابقهای ایجاد کرد و تأثیرات جهانی نیز داشت.
انقلاب مشروطیت
لغت نامه دهخدا
انقلاب مشروطیت ایران. [ اِ ق ِ ب ِ م َ طی ی َ ت ِ ] ( اِخ ) رجوع به مشروطه و مشروطیت شود.
جمله سازی با انقلاب مشروطیت
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 بدین گونه پیروزی جبهه متحد اصناف، بازاریان و علما در جنبش تنباکو به عنوان مقدمهای برای قیام بزرگتری در انقلاب مشروطیت ثبت شد.
💡 تشکلهای زنان در انقلاب مشروطیت که در دوره اوّل انقلاب مشروطیت در ایران در دفاع از انقلاب مشروطیت و احقاق حق برابری و رفع ستم بر زنان به وجود آمدند متنوع و بیشمار بودند.
💡 تقارن دوران تحصیل و سفارت پیرنیا در روسیه (۱۳۰۷–۱۳۲۳) با سلسله وقایع منتهی به انقلاب ۱۹۰۵ روسیه، و آشنایی وی با ایرانیان اصلاحطلب در قفقاز، از عوامل همراهی او با مشروطهخواهان بود. پیرنیا در آستانهٔ انقلاب مشروطیت به ایران آمد و پس از صدور فرمان تأسیس عدالتخانه، در کمیسیونی که برای تهیهٔ نظامنامهٔ عدالتخانه دایر شد عضویت داشت.
💡 خلاصه آنکه: اگر بعضی گروههای «چپ»، از ارامنه سوسیال دمکرات تبریز، در دوران انقلاب مشروطیت، مخالف با شرکت در صفوف دمکراسی و طرفدار فعالیت «سوسیالیستی خالص» بودند، در دوران جنبشهای رهائی بخش ملی و ضد امپریالیستی بعدی، «چپهای» حزب کمونیست ایران شرکت در انقلاب بورژوا- دمکراتیک را سپری شده حساب میکردند و وظیفه روز را انجام «انقلاب کمونیستی خالص» میدانستند.