العسره

[ویکی الکتاب] ریشه کلمه:
عسر (۱۲ بار)
دشواری. نقیض یسر،. عَسِر (بر وزن کتف) و عَسیر هر دو وصف‏اند به معنی صعب و دشوار «یَوْمَ عَسِرٌ وَ یَوْمٌ عَسیرٌ» یعنی روز دشوار و شوم.،. تعاسر: اشتداد و دشوار شدن.. اگر به زحمت و دشواری افتادید، پدر مرضعه دیگری برای طفل می‏جوید ظاهراً مراد از تعاسر در آیه آن است که مادر اصلی درباره اجرت رضاع پدر را به فشار اندازد. عسرة: به قول راغب دشواری در وجود مال است و آیه. مؤید اوست و شاید مراد از ساعة عسرة در. وقت کم یابی مال باشد. صحاح نیز مثل راغب گفته ولی طبرسی و فیروز آبادی آن را مطلق دشواری و صعوبة الامر گفته‏اند و آیه دوم درباره ماجرای تبوک است و در آن سختی فقط از جهت مال نبود بلکه از جهت عطش و حرارت هوا و غیره نیز بود. عُسْری: مؤنث اعسر است. «العسری» در آیه موصوفی دارد مثل حالت و نظیر آن. یعنی آن که از انفاق بخل ورزد و در اثر بخل ثروت و بی‏نیازی جوید و وعده بهتر خدا را تکذیب کند، او را به حالت سخت‏تری آماده می‏کنیم. (که مثلا عدم شرح صدر بر ایمان و مهیّا بودن به عذاب باشد.)

💡 پس از سه روز يعنى در شب سوم رسول خدا (صلى الله عليه و آله ) در خانه ام سلمهبود كه آيه توبه و مژده مغفرت ايشان نازل شد، و آن آيه (لقد تاب الله بالنبىعلى المهاجرين و الانصار الذين اتبعوه فى ساعه العسره ) بود. امام صادق (عليهالسلام ) فرمود: آيه شريفه اينطور نازل شده، و مقصود از مهاجرين و انصار ابو ذر،ابو خيثمه و عمير بن وهب بود كه از رسول خدا (صلى الله عليه و آله ) تخلف ورزيده،بعد به وى ملحق شدند.