موسیر. ( اِ ) سیری است که ترشی و آچار سازند از آن. سیر کوهی. ثوم بری. حافظالاجساد. سیر صحرایی. سیر مو. ثوم الحیه. ( از یادداشت مؤلف ). اسم فارسی بصل الزیز است. ( تحفه حکیم مؤمن ). سیری است کوهی که از آن آچار سازند و در سرکه پرورند و با طعام خورند و آن را کلاسیر نیز گفته اند زیرا که کلا به معنی پشته آمده و به عربی آن را ثوم الحیه و به یونانی سقوردیون خوانند. ( از انجمن آرا ). گیاهی است از تیره سوسنی ها شبیه سیر که ریشه اش فقط یک پیاز درشت است. برگهایش باریک و دراز و گلهایش بنفش مایل به قرمزند. گل آذینش خوشه ساده است. در حدود 40 گونه از این گیاه شناخته شده که همگی در نواحی معتدل و مناطق بحرالرومی می رویند. برخی از گونه های موسیر را در باغ به عنوان گل زینتی نیز می کارند. پیاز این گیاه خوراکی است و در ترشیها و اغذیه بکار می رود و بویش از سیر کمتراست. در تداول جهت از بین بردن انقباضات دردناک معده و روده تجویز می شود. بصل الزیز. اشقردیون. بلبوس.
(اِ. ) گیاه پایا از تیرة سوسنی ها که پیاز آن خوردنی است.
گیاهی خوراکی شبیه سیر با گل های سرخ یا بنفش، سیر کوهی، اسقوردیون، سقوردیون.
( اسم ) گیاهی است از تیره سوسنی ها شبیه سیر که ریشه اش فقط یک پیاز درشت است. برگهایش باریک و دراز و گلهایش بنفش مایل به قرمزند. گل آذینش خوشه ساده است در حدود ۴٠ گونه از این گیاه شناخته شده که همه در نواحی معتدل و مناطق بحرالرومی میرویند. برخی از گونه های موسیر را در باغ بعنوان گل زینتی نیز میکارند. پیاز این گیاه خوراکی است و در ترشی ها و اغذیه بکار برده میشود و بویش از سیر کمتر است. در تداوی جهت از بین بردن انقباضات دردناک معده و روده تجویز میشود بصل الزیز اشقردیون بلبوس.
موسیر با نام علمی آلیوم ستیپیتاتوم[ الف] ( به انگلیسی: Allium stipitatum, Persian shallot ) بومی ایران، است.
احتمالاً سوءتفاهم هایی در مورد نامگذاری این گیاه وجود دارد. ویکی پدیای انگلیسی حاوی دو مقاله مختلف در مورد این گیاه است؛ یکی A stipitatum و دیگری solo garlic. در روی بعضی از بسته بندها نام A ampeloprasum نوشته شده. در کشورهای غربی موسیر تحت نام سیر سولو یا سیر تک حبه ای Solo garlic, Singel bulb garlic بفروش می رسد. [ نیازمند منبع]
موسیر دارای اسیدهای چرب و عناصر معدنی ( پتاسیم، سدیم، منیزیم، آهن، مس، روی و منگنز ) می باشد. [ نیازمند منبع]
در طب سنتی از فراورده های موسیر برای کم کردن قند خون در افراد دیابتی استفاده می شد و هم چنین از خواص گندزدائی آن برای دفع انگل ها همراه غذا به کار می رفت. علاوه بر آن برای ضدعفونی کردن آب مورد استفاده داشته است. افزایش دفع ادرار، التیام دهنده و ترمیم کننده زخمها و تسکین دهنده التهاب طحال و کبد. تأثیر مثبت آن بر دستگاه اعصاب مرکزی، کاهش سردردهای میگرنی، کمک به سیستم قلبی - عروقی، کمک به کاهش چربیهای خون و پیشگیری از تصلب شرائین و تنظیم فشار خون هم قابل توجه است.
علاوه بر این، موسیر می تواند به عنوان یک غذای پایه برای افرادی که مشکلات کبد دارند، مناسب باشد. به دلیل حاوی شدن مواد مغذی مهمی مانند ویتامین C و فیبر، موسیر می تواند در بهبود گوارش، کنترل قند خون و بهبود تابع کلی بدن نیز مفید باشد.
موسیْر (shallot)
گیاهی دائمی از تیره سوسنی ها. از پیازش با نام علمی Allium hirtifolium در آشپزی و تهیۀ ترشیاستفاده می کنند.
💡 ترشی سنگاپور، اندونزی و مالزی آکار نامیده میشود و بهطور سنتی از خیار، هویج، فلفل تند و موسیر درست میشود، به عنوان چاشنی سرکه، شکر و نمک به این اقلام اضافه میکنند. گاهی اوقات گیاهانی مثل پاپایا و آناناس هم ترشی انداخته میشوند.
💡 از محصولات مهم کشاورزی این شهرستان میتوان به گندم، جو، بادام، گردو، انگور، انار، زردآلو، آلبالو، هلو، زعفران، سیر، پیاز، ذرت، نهالهای درختی، صیفیجات و موسیر اشاره نمود.[نیازمند منبع]
💡 در آشپزی برمه،همانطور که برنج پخته شده با شیر نارگیل یک غذای اصلی تشریفاتی است که اغلب به جای برنج سفید ساده خورده میشود. در ابتدایی ترین حالت، برنج با پایه شیر نارگیل، همراه با موسیر سرخ شده و نمک پخته میشود و به طعم و مزه خوش طعم و غنی برنج می افزاید. معمولاً با کاری سیبیان برمه ای ترکیب میشود.
💡 ترشی گلک موسیر را از میوه نشکفته و کال گیاه کِوِرَک درست میکنند. برای تهیه این ترشی، میوه را خرد میکنند و در آب میخوابانند تا تلخی آن گرفته شود. سپس موسیر و ادویه و فلفل قرمز به آن میافزایند و در سرکه میجوشانند.
💡 در فیلیپین، ترشی که آکارا نامیده میشود، اساساً از پاپایای سبز، هویج، موسیر و حبههای سیر و افزودن سرکه درست میشود. انواع دیگری با زنجبیل، فلفل دلمهای، تربسفید، خیار یا شاخههای بامبو ساخته میشوند.
💡 آشپزی بودایی چینی بهطور سنتی استفاده از سیر، موسیر و آنغوزه را ممنوع کردهاست چرا که مردمان کشمیری برهمایی، غذاهای با بوی شدید را همانند سیر و پیاز و فلفل را مجاز نمیدانند و معتقدند غذاهای پرادویه احساسات پست را در انسان فعال میکنند.