این واژه از ریشه «پوشیدن» ساخته شده و در زبان فارسی به هر چیزی گفته میشود که وظیفه پوشاندن، پنهان کردن، محافظت کردن یا ایجاد لایهای حفاظتی بر روی چیزی دیگر را بر عهده داشته باشد، اما این واژه در حوزههای گوناگون علمی، هنری و فنی معانی تخصصی متفاوتی پیدا کرده است. در کاربرد عمومی و هنری، به معنای ماسک، نقاب یا روبند به کار میرود و به وسیلهای گفته میشود که بخشی از چهره یا تمام آن را میپوشاند؛ این نوع پوشانه ممکن است برای زیبایی، نمایش، آیینهای سنتی، اجرای تئاتر، محافظت یا پنهان کردن هویت استفاده شود. در فناوری و مهندسی، گاهی به دستگاه یا ابزاری گفته میشود که مادهای پوششی را بر سطحی اعمال میکند؛ برای مثال در صنایع رنگ، چاپ یا بسپار، وسیلهای که رنگ، رزین یا لایه محافظ را روی سطح پخش میکند «پوشانه» نامیده میشود. در مهندسی محیط زیست و انرژی، این واژه به مادهای اشاره دارد که برای پوشاندن پسماندهای فشرده در محل دفن زباله به کار میرود تا از انتشار آلودگی، بو، نفوذ آب یا گسترش آفات جلوگیری کند و در واقع نقش یک لایه محافظ و ایمنی را دارد. در علم رمزشناسی، «پوشانه» یا «متن پوششی» به پیغامی گفته میشود که اطلاعات محرمانه در درون آن پنهان میگردد تا اصل پیام مخفی بماند و فرد عادی متوجه وجود داده پنهان نشود؛ این کاربرد بیشتر در شیوههای پنهاننگاری اطلاعات اهمیت دارد. در دانش شنواییشناسی نیز معنایی تخصصی دارد و به صدا یا نوفهای گفته میشود که برای پوشاندن صدای دیگر یا جلوگیری از شنیده شدن آن به کار میرود، مانند صدایی که هنگام آزمایش شنوایی برای گوش غیرآزمایشی پخش میکنند تا نتیجه آزمون دقیقتر شود. در برخی شاخههای پزشکی و شنوایی، «پوشانه» حتی میتواند به ابزار یا صدایی مربوط به پوشاندن وزوز گوش اشاره داشته باشد تا فرد صدای آزاردهنده را کمتر احساس کند. بنابراین، اگرچه ریشه همه این معانی به مفهوم «پوشاندن» بازمیگردد، اما این واژه در هر دانش و حوزه، کاربردی تخصصی و دقیق پیدا کرده و از هنر و نمایش گرفته تا مهندسی، محیط زیست، رمزنگاری و علوم پزشکی را در بر میگیرد.
پوشانه
فرهنگستان زبان و ادب
{coater} [مهندسی بسپار علوم و فنّاورى رنگ] وسیله ای برای زدن مادۀ پوششی
{cover material} [مهندسی محیط زیست و انرژی] ماده ای که در خاک چال برای پوشش پسماند جامدِ متراکم به کار می رود
{covertext} [رمزشناسی] پیغامی که داده های پیغام محرمانه در داخل داده های آن درج می شود
{masker} [شنوایی شناسی] نوفه ای که برای پوشش گوش غیرآزمایشی به کار می رود متـ. نشانک پوششی، سیگنال پوششی masking signal صوت پوششی masking sound, masking tone
{masker} [شنوایی شناسی] ← پوشانۀ وزوز
جمله سازی با پوشانه
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 پلمهپوستان جزو ماهیان پیشاتاریخ بودند. آنها نخستین ماهیهای دارای آرواره بودند که آروارهشان از سر کمان آبششهایشان شکل گرفت. سر و سینه آنها توسط چند صفحه پوشانه شده بودند و بقیه بدن بیدفاع بود.