هیرودیان، با تلفظ صحیح هِرُدیانوس، مورخ برجستهی یونانی در دورهی امپراتوری روم است که عمدتاً به زبان یونانی مینوشت. اثر مشهور او تحت عنوان تاریخ امپراتوری روم پس از مارکوس اورلیوس روایتی هشتجلدی از رویدادهای سالهای ۱۸۰ تا ۲۳۸ میلادی را در برمیگیرد. این دوران پرآشوب، شاهد انتقال قدرت میان پادشاهان متعدد و نزاعهای داخلی گسترده بود که هرودیان با ذکاوتی تحسینبرانگیز به ثبت و تحلیل آنها پرداخت.
سبک نگارش هیرودیان، اگرچه تحت تأثیر سنتهای تاریخنگاری یونانی قرار دارد، اما از دیدگاهی نسبتاً بیطرفانه و مبتنی بر مشاهدهی مستقیم یا منابع دستاول بهره میبرد. او نه تنها به شرح نبردها و تغییرات سیاسی اکتفا میکند، بلکه به بررسی انگیزههای شخصیتی امپراتوران، واکنشهای جامعه و تأثیر این تحولات بر ساختار حکومت روم نیز توجه نشان میدهد. این رویکرد، اثر او را به منبعی ارزشمند برای درک بحرانهای قرن سوم امپراتوری روم تبدیل کرده است.
اهمیت کار هیرودیان در ارائهی چارچوبی تاریخی برای دورانی است که منابع چندانی از آن باقی نمانده است. اگرچه اثر او از لحاظ ادبی با آثار مورخانی چون توسیدید مقایسه نمیشود، اما دقت در ثبت وقایع و تحلیل علل سقوط امپراتوری، جایگاه او را در میان تاریخنگاران عصر خود تثبیت کرده است. مطالعهی نوشتههای هیرودیان، پنجرهای به درک اوضاع سیاسی، اجتماعی و نظامی روم در آستانهی زوال تدریجی آن میگشاید.