قدت

[ویکی الکتاب] معنی قَدَّتْ: پاره کرد (کلمه قد و همچنین قط به معنای پاره کردن است، اما قد به معنای پاره کردن از طول است ولی قط به معنای پاره کردن از عرض است )
ریشه کلمه:
قدد (۵ بار)
پاره کردن از طول. طبرسی فرموده: «اَلْقَدُّ شَقُّ الشَّیْ‏ءِ طُولاً» راغب به جای شقّ قطع گفته است. پس معنای «قَدَّهُ بِنِصْفَیْنِ» آن است که آن را از طول برید و دو تکه کرد.. به طرف در سبقت کردند و زن پیراهن یوسف را از پس پاره کرد.. «قِدَد» بر وزن عنب جمع قده است به معنی قطعه و تکه، طرایق جمع طریقه است به معنی راه توصیف طرائق با قدد برای آن است که هر طریقه از طریقه دیگر مقدود و مقطوع است ظاهراً لفظ «ذوی» از طرائق حذف شده و تقدیر آن «ذوی طرائق» است یعنی: بعضی از ما نیکوکاران و بعضی از غیر از آنها یا پائینتر از آنهاست اهل طریقه‏های مختلفیم.

💡 ای قدت فتنه دل خنده تو رهزن دین سرو گلزار وفا ماه ختا غیرت چین

💡 گاهی از ذوق لبت لاله صفت می شکفم گاهی از شوق قدت شمع صفت می کاهم

💡 تا مگر سرو قدت سایه کشد بر سر ما سر قدم ساخته از راه دراز آمده‌ایم

💡 سرو من گر نسبت قدت به نیشکر کنند نیشکر را در زبان شیرینی گفتار کو

💡 شمشاد قدان جمله به بالای تو نازند سروی چو قدت گلشن ایّام ندارد

💡 در هوای نخل قدت می تپد در خون دلم همچو مرغ بسمل از کوتاهی پروازها