خداوند متعال در قرآن کریم، بندگان خود را از قطع رحم و گسستن پیوند خویشاوندی بازداشته و آنان را به دوستی، محبت و نیکی نسبت به ذویالقربی، یعنی خویشاوندان، فرمان داده است. این دستور الهی بیانگر اهمیت والای روابط خانوادگی و پیوندهای خونی در نظام اخلاقی و اجتماعی اسلام است. رعایت حق خویشاوندان نهتنها نشانهی ایمان و تقواست، بلکه مایهی تحکیم بنیان خانواده و استواری جامعه به شمار میآید.
در فرهنگ اسلامی، پیوند خویشاوندی یکی از ارزشمندترین روابط انسانی است و حفظ آن از نشانههای نیکسیرتی و کمال معنوی انسان محسوب میشود. خداوند در آیات متعددی از قرآن، ضمن تأکید بر پرستش خود، به احسان و نیکی در حق پدر و مادر و بستگان نزدیک توصیه میفرماید. این تأکید بزرگ الهی نشاندهندهی آن است که محبت به خویشاوندان و حفظ پیوند نسبی، تنها یک وظیفهی عاطفی نیست، بلکه امری دینی و اخلاقی است که ترک آن موجب خشم الهی و زوال برکت در زندگی میگردد.
از دیدگاه اخلاق اسلامی، مودت نسبت به ذویالقربی نهتنها در رفتار و گفتار بلکه در یاریرسانی، احترام، و رعایت حقوق آنان تجلی مییابد. فرد مؤمن باید همواره در حفظ ارتباط با بستگان خود کوشا باشد و از هرگونه رفتار یا سخنی که موجب سردی روابط خانوادگی شود، پرهیز کند. جامعهای که بر پایهی محبت، همدلی و پیوند میان خویشاوندان استوار است، به آرامش، وحدت و رشد معنوی نزدیکتر خواهد بود.
