ثواب و عقاب

[ویکی فقه] ثواب و عقاب، دو اصطلاحی است که بیشتر در مباحث کلامی مطرح گردیده و معرکه آرای کلامی می باشد.
" ثواب " یعنی پاداش و جزای خیر که از سوی پروردگار به بندگان مؤمن در برابر اطاعت از تکالیف الهی و انجام کارهای نیک داده می شود. و " عقاب " سزا و جزای بدی ( عذاب ) است که در روز قیامت به بندگان کافر یا عاصی، به دلیل کفر یا انجام کارهای ناروا و خلاف شرع، می رسد.
مباحث کلامی پیرامون ثواب و عقاب
میان متکلمان شیعه، اشاعره، معتزله و فلاسفه درباره ثواب و عقاب، مباحثی مطرح است، از جمله این که آیا مدح و ذم همان ثواب و عقاب است یا خیر؛ آیا ثواب و عقاب استحقاقی است یا نه؛ آیا عقاب کفار و گناهکاران، دایمی است یا مقطعی؛ و در چه صورت عبد استحقاق ثواب و عقاب دارد.برای کسب اطلاع بیشتر به کتاب های معتبر کلامی رجوع شود.
[ویکی شیعه] ثَواب و عِقاب، دو اصطلاح قرآنی برای اعمال نیک و بد انسان است. ثواب یعنی پاداش و جزای خیری که از سوی پروردگار به بندگان مؤمن در برابر ایمان و کارهای نیک داده می شود و عقاب سزا و جزای ناخوشایندی است که به بندگان کافر یا عاصی، در عوض کفر یا کارهای ناروا و خلاف شرع می رسد.
زیربنا بودن بودن ایمان برای ثواب، استحقاقی یا تفضلی بودن آن، جایگاه دریافت ثواب و عقاب و بحث تجسم اعمال از مهمترین مباحث مربوط به این موضوع هستند. وجود ثواب و عقاب از دلایل وجود اختیار در انسان است چرا که در صورت نبود اختیار، پاداش در مقابل کار خیر و عقاب در مقابل معصیت جایز نیست.
این موضوع در کلام اسلامی، فلسفه، عرفان و اصول فقه نیز مباحث گسترده ای را به خود اختصاص داده است.

💡 خوی تو خشم و عفو جهاندار گشت از آنک دوزخ شد و بهشت ثواب و عقاب تو

💡 بندیش از این ثواب و عقاب اکنون کاین در خرد برابر و موزون است

💡 اگر خرد ننماید ره ثواب و عقاب ز قلب عشق نمی خیزد و ز عین دموع

💡 همیشه تا بر دانش به حق گشاده بود در ثواب و عقاب از ره حرام و حلال