ماتریالیسم

ماتریالیسم. [ ت ِرْ ] ( فرانسوی، اِ ) نظریه و مکتب فلسفی است که دنیای خارج را واقعی و حقیقی و بیرون از شعور انسان می داند. ماتریالیسم معتقد است که ماده مبداء و اساس است و حس و شعور و تفکر فرع و زائیده ماده است و درک خاصیت ماده تکامل یافته و عالی و انعکاس خارجی جهان مادی وقوانین آن در مغز می باشد. ( از فرهنگ فارسی معین ).
- ماتریالیسم تاریخی؛ ماتریالیسم تاریخی عبارت است از بسط و توسعه اصول ماتریالیسم دیالکتیک به بررسی زندگی اجتماعی. تطبیق اصول ماتریالیسم دیالکتیک بر پدیده های زندگی اجتماعی وبررسی جامعه و تاریخ آن. ( فرهنگ فارسی معین ).
- ماتریالیسم دیالکتیک؛ ماتریالیسم دیالکتیک برخلاف ماتریالیسم مکانیست، روح و طبیعت را یک مجموع اصلی می شمارد و تفکر و درک را نتیجه تکامل تدریجی و جهش کیفی ماده و محصول ماده تکامل یافته یعنی مغز می داند. ( فرهنگ فارسی معین ).
- ماتریالیسم مکانیست؛ مکتبهای گوناگون فلسفه ماتریالیسم تا دوران مارکس و انگلس را ماتریالیسم مکانیست می نامند زیرا آنها حرکت پدیده ها را ساده و مکانیستی می پنداشتند و تغییرات جهشی و کیفی پدیده ها و روابط و تأثیرات متقابل آنها را در نظر نمی گرفتند چون مارکس و انگلس ماتریالیسم را از شکل مکانیستی درآورده و آن را به قالب دیالکتیکی ریختند از اینرو ماتریالیسم مارکس و انگلس و پیروان آنها را ماتریالیسم دیالکتیک می خوانند. ( از فرهنگ فارسی معین ).

(تِ ) [ فر. ] (اِ. ) ماده گرایی، نظریه ای که برطبق آن هیچ جوهری جز ماده وجود ندارد.

مکتبی فلسفی که اصل و بنیاد هستی را ماده می داند، ماده گرایی.

نظریه و مکتب فلسفی است که دنیای خارج را واقعی و حقیقی و بیرون از شعور انسان میداند. ماتریالیسم معتقد است که ماده مبدا و اساس بوده حس و شعور و تفکر فرع و زائیده ماده است و درک خاصیت ماده تکامل یافته و عالی و انعکاس خارجی جهان مادی و قوانین آن در مغز میباشد.
نظریه و مکتب فلسفی است که دنیای خارج را واقعی و حقیقی و بیرون از شعور انسان می داند

رجوع شود به:ماده گرایی

[ویکی فقه] ماتریالیسم به معنای ماده گرایی است.
ماتریالیسم از نظر لغوی به معنای مادّه گرایی و این است که کسی به عوامل مادّی بیش تر از عوامل معنوی، اهمّیّت دهد و مادیات را بیش تر باور کند. در این معنا، ماتریالیسم(Materialism )حالتی روانی است که آدمی را به امور معنوی بی توجّه می سازد.
معنای اصطلاحی ماتریالیسم
ماتریالیسم در اصطلاح اعتقاد به این است که همه موجودات جهان، تنها وجود مادّی دارند. این معنا از ماتریالیسم در برابر ایده آلیسم جای دارد.
مکاتب ماتریالیسم و عقاید آنها
به مکاتبی که اصالت را به مادّه می دهند و آن را بر امور غیرمادّی مقدّم می دارند، ماتریالیسم گویند.ماتریالیست ها، امور غیر مادّی مانند روح و معنا را خصلتی از مادّه می پندارند. آنان معتقدند که این گونه امور تابع و طفیلی مادّه اند. ماتریالیست ها وجود ماورای مادّه را انکار می کنند و همه هستی را در انحصار مادّه می انگارند.در نظر ماتریالیست ها تنها آنچه در تغییر و تبدّل است و در بستر زمان و مکان روی می دهد، واقعی است و آنچه از چارچوب احساس و لمس بشر بیرون است، وجود ندارد.
ماتریالیسم در حوزه جامعه شناختی
...

ماده گرایی، نظریه‌ای که برطبق آن هیچ جوهری جز ماده وجود ندارد.

💡 خسرو شاکری می‌نویسد: «درک ارانی از مارکسیسم کمابیش سطحی، علمی و غیرفلسفی بود و به بیشتر به ماتریالیسم علم‌گرایان قبل از کارل مارکس نزدیک بود تا ماتریالیسم دیالکتیک.»

💡 برای ماتریالیسم دیالکتیک وحدت جهان در مادی بودن آن است؛ یا به سخن دیگر جهان یگانه‌است زیرا که مادی است.

💡 اصول تئوریک تزهای ماتریالیسم دیالکتیک برای پراتیک چه اهمیتی دارد؟

💡 ماتریالیسم باید پابه‌پای علم و با هر کشف اساسی و بزرگ دانش شکل جدیدی به خود بگیرد و عمیق‌تر و غنی‌تر شود.

💡 در این کتاب نقدهایی به مکتب‌هایی چون مارکسیسم، ماتریالیسم و ایدئالیسم وارد شده‌است.