لیق

مترادف‌ها

کاسه، ظرف

لغت نامه دهخدا

لیق. ( ع اِ ) چیزی است سیاه که در سرمه آمیزند. ( منتهی الارب ). || صوف دوات. ( غیاث ). لیقه:
مگر که لیق دواتت شود در این سودا
همی بپیچد بر خویش زلف حورالعین.خلاق المعانی.
لیق. [ ی َ ] ( ع اِ ) پاره ای ابر تنک. ( منتهی الارب ). || ج ِ لیقه. قلقشندی در صبح الاعشی آرد: لیق افتتاحات، چیزهائی است که با آن سر لوح ها، در آغاز بابها و فصلها و هر سرآغاز دیگر را رنگ آمیزی کنند و در نامه نگاری از آن به کار نبرند مگر زر که برای نوشتن طغرا و نامهای محترم نیز به کار رود و اقسام دیگر را فقط کتاب نویسان به کار برند، و آن را اقسامی است: زر؛ و راه نوشتن بدان چنین است که ورق نازک زر را در آب لیموی پاکیزه در ظرف چینی میسایند تا حل شود، سپس آب پاکیزه بر آن ریزند و بگذارند تا ته نشین شود و ته نشین شده را در دواتی ته تنگ بریزند و لیقه در آن نهند و اندکی زعفران آنقدر که رنگ زر تغییر ندهد و اندکی صمغ آب شده در آن ریزند و بنویسند و چون خشک شود با مصقله از جزع آن را صیقل دهند و سپس اطراف حروف را با حبر فرا گیرند. لاژورد؛ و آن چند قسم است و بهترین آن معدنی و طبعی باشد و لاژوردهای صنعتی برای نوشتن به کار نبرند، بلکه فقط در نقاشی و رنگرزی به کار رود. راه نوشتن با لاژورد چنین است که آن را در آب حل کنند و اندکی صمغ عربی بیفزایند و در دواتی مانند دوات زر بنهند که یاد شد و چون ته نشین گردد با قلم آن را درآمیزند و صمغ آن زیاد نکنند که سیاه و فاسد شود. زُنجُفر، و بهترین آن مغربی باشد و راه نوشتن با آن، آن است که در آب بسایند تا نرم شود واگر در آب انار ترش بسایند بهتر شود، سپس صمغ بدان افزایند و با لیقه ای چون لیقه حبر در دوات نهند و بنویسند. مغره عراقی، و به آن کتب نفیس را بنویسند وگاهی نامه های پادشاهان بدان نویسند و راه نوشتن با آن همان راه زنجفر باشد. ( صبح الاعشی ج 2 صص 466-468 ).
لیق. [ ل َ ] ( ع مص ) لیقه. لیقه انداختن در دوات. || نیکو کردن سیاهی دوات و برچفسانیدن. ( منتهی الارب ). اصلاح دادن سیاهی و جز آن. ( منتخب اللغات ). || برچفسیدن سیاهی دوات درلیقه و نیکو گردیدن. ( منتهی الارب ). سیاه کردن دوات و شدن آن. ( تاج المصادر ). || یقال: ماعاقت المراة عند زوجها و لالاقت؛ ای مالصقت بقلبه. برچسبیدن سیاهی بر دوات. ( منتخب اللغات ). || پناه گرفتن به چیزی. || برچفسیدن و درست آمدن جامه بر کسی. ( منتهی الارب ). درخور آمدن چیزی با چیزی. ( تاج المصادر ) ( دهار ). هذا لایلیق بک؛ این امر درنمی خورد به تو و درنمی آویزد. || لایلیق درهماً من جوده؛ درهمی نگیرد از جود خود. ( منتهی الارب ).

فرهنگ عمید

۱. [جمعِ لیقَة] ماده ای سیاه در ترکیب سرمه.
۲. = لیقه

فرهنگ فارسی

( اسم ) ۱- ماده ایست سیاه که در سرمه آمیزند لیقه. ۲- لیقه ( دوات ): مگر که لیق دواتت شود درین سودا همی بپیچد برخویش زلف حورالعین. ( خلاق المعانی. لغ. )
لیقه ٠ لیقه انداختن در دوات ٠ یا نیکو کردن سیاهی دوات و بر چفسانیدن اصلاح دادن سیاهی و جز آن ٠

جمله سازی با لیق

جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب

💡 زهد خشکت باید از تقوی و دین وآه سردت باید از بردالیقین

💡 گفت ای افسرده از برد الیقین گاه سنگ و گاه آهن گه نگین

💡 کارداران سرای هشتمین را بر فلک رای عالیقدر تو در میزبانی آمدست

💡 کی شود این سر ترا علم الیقین تا نگردی محو حق ای نازنین

💡 ولی والی والا علی عالیقدر بداده آنکه بامر تو امر شرع رواج

💡 منظر حق الیقین والاتر است این سعادت انبیا را در خوراست

💡 در داستان‌های قدیمی و افسانه‌های عامیانه، پادشاه همیشه فرمان می‌داد که میوه‌های تازه و شیرین را در یک لیق بزرگ و نقره‌ای برای مهمانان ویژه آماده کنند.

💡 هنرمندان صنایع دستی با دقت بسیار زیاد، روی لبه‌های این لیق سنتی طرح‌های اسلیمی و گل‌های ظریفی را حکاکی کرده‌اند تا زیبایی آن دوچندان شود.

💡 در مراسم‌های سنتی قدیمی، استفاده از لیق‌های سفالی برای سرو غذاهای محلی، حس و حال خاصی به مهمانی می‌بخشید و یادآور دوران باستان بود.

کلمات مرتبط

پیشنهاد شما
پیشنهادهای کاربران