سرخرگچه

سرخرگ چه ( به انگلیسی:Arteriole ) رگ های خونی با قطری کم هستند که به عنوان عضوی از شبکه رگ هایی که ریز جریان در آنها جریان دارد، سرخرگ ها را به مویرگ ها وصل می کنند. بیشترین مقاومت در مسیر جریان خون در سرخرگچه ها است.
ریز جریان ( به انگلیسی: Microcirculation ) نام جریان حمل خونی است که خون را به رگ های کوچکتر درون بافت های بدن می رساند و دارای ۳ بخش اصلی، پیش مویرگی، مویرگی و پس مویرگی است. ریز جریان در شبکه ای از سرخرگچه های پایانه ای، مویرگ ها و ریزرگ ها که خون مویرگی را تخلیه می کنند جریان می یابد. سرخرگچه های ناحیهٔ سرخرگی این شبکه توسط سلول های نرم ماهیچه ای پوشانده شده اندکه قطر این سرخرگ چه هارا از ۱۰ تا ۱۰۰ میکرومتر متغیر می سازند.
نقش سرخرگ چه هادر شبکهٔ ریز جریان به این صورت است که نخستین بخش ریز جریان، پیش مویرگی با تثبیت سرعت و فشار جریان خون در سرخرگ چه هاتوسط لایه درون رگی و فرایند شل و سفت شدن لایه ماهیچه ای دور سرخرگ چهآغاز می شود. هنگام بخش دوم، مویرگی، سرخرگ چه هاخون را به مویرگ ها با قطر ۵ تا ۸ میکرومتر که دارای هیچگونه لایهٔ ماهیچه ای نیستند منتقل می کنند. سپس در بخش سوم، پس مویرگی خون منتقل شده از طریق مویرگ ها به ریزرگ ها با قطر ۱۰ تا ۲۰۰ میکرومتر و دارای لایه ماهیچه ای حمل می شود.
در شرایط طبیعی و سلامتی کامل بدن سطح درونی تمامی رگ های بدن از جمله سرخرگ چه هاتوسط لایه درون رگی پوشیده شده است. با بالا رفتن سن و افزایش آلودگی هوا قطر سرخرگ چه هاکاهش می یابد که منجر به افزایش خون و عوارض دیگر می شود. قطر سرخرگ چه هامی تواند توسط داروهای ویژه ای که دیوارهٔ این رگ ها را شل می کنند کنترل شود. همچنین موادی چون دای اکسید کربن، اکسیژن، مواد قلیایی یا اسیدی و هورمون ها می توانند بر اندازهٔ سرخرگ چه هاموثر باشند به ویژه در سرخرگچه های موجود در ماهیچه های اسکلتی.