الپتکین
فرهنگ اسم ها
معنی: آلب تکین، مرد دلیر، نام مؤسس سلسله غزنویان، نام یکی از امرای آل بویه
دانشنامه آزاد فارسی
پایه گذار سلسلۀ غزنویان . غلامی ترک نژاد بود و در دستگاه نظامی سامانیان خدمت می کرد. پس از مدتی در دورۀ فرمانروایی عبدالملک اول سامانی به مقام حاجب الحجّاب و سپهسالاری خراسان و حکومت نیشابور رسید (۳۴۹ق). پس از مرگ عبدالملک بن نوح سامانی ، اَلپتکین که مخالف حکومت منصور اول سامانی و کوشیده بود نصر بن عبدالملک را به تخت بنشاند از سمت هایش خلع شد و ناچار به بلخ گریخت . در آن جا از سپاه منصور اول سامانی شکست خورد (ربیع الاول ۳۵۱ق) و به غزنه رفت. آن شهر را از دست امیر محلی آن که لاوک نام داشت، درآورد و دورۀ اول حکومت غزنوی را پایه گذارد.