واژه «ترقح» یک مصدر عربی است که در متون لغوی به معنای کسب کردن و به دست آوردن روزی برای تأمین نیازهای زندگی بهویژه خانواده آمده است. این واژه در منابعی مانند تاجالمصادر بیهقی و منتهیالارب به مفهوم تلاش برای فراهم کردن معاش و رزق برای عیال تفسیر شده است. در کاربرد دقیقتر، «ترقح» به عملی اشاره دارد که فرد با کار و کوشش، نیازهای اقتصادی خانواده خود را تأمین میکند. این معنا نشاندهنده نوعی فعالیت اقتصادی همراه با مسئولیتپذیری نسبت به اعضای خانواده است. در برخی متون لغوی، این واژه با مفهوم «ورزیدن برای عیال» نیز بیان شده است که بر تلاش مستمر دلالت دارد. از نظر زبانی، «ترقح» با مفهوم کسب و اکتساب پیوند مستقیم دارد و بر جنبه معیشتی زندگی تأکید میکند. عبارتهایی مانند «هو یترقح لعیاله» به معنای «او برای خانوادهاش کسب روزی میکند» در منابع عربی آمده است. این واژه بیشتر در متون قدیمی و ادبی برای توصیف تلاش اقتصادی و تأمین معاش به کار رفته است. در نتیجه، این کلمه بیانگر نوعی فعالیت معیشتی است که هدف آن تأمین نیازهای خانواده از طریق کسب درآمد است. در مجموع، این واژه بر مفهوم کار و تلاش برای فراهم آوردن زندگی بهتر برای عیال و وابستگان دلالت دارد.
ترقح
لغت نامه دهخدا
ترقح. [ ت َ رَق ْ ق ُ ] ( ع مص ) کسب کردن. ( تاج المصادر بیهقی ) ورزیدن و فراهم آوردن برای عیال. ( منتهی الارب ) ( آنندراج ) ( ناظم الاطباء ). کسب کردن برای عیال. ( از اقرب الموارد ) ( از المنجد ): هو یترقَّح ُ لعیاله؛ یکتسب لهم. ( اقرب الموارد ).