دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] اموری که سبب کفر می شود، هرگاه از سوی یک مسلمان صورت پذیرد، موجب ارتداد است.
این امور عبارت است از:
← انکار اصل دین
در فقه اسلامی، مرتد دو نوع است: فطری و ملی. مبنای تقسیم سابقه دینی مرتد است و هر یک از آنان احکامی جداگانه دارند:
← مرتد فطری
ارتداد در فقه و حقوق اسلامی از جرایم بزرگی است که به حسب آن که مرتد، ملی باشد یا فطری، و نیز زن باشد یا مرد، مجازات و احکام خاصی بر آن مترتب می شود.اگر «مرتد فطری» مرد باشد، علاوه بر برخی از احکام مدنی مانند فسخ پیمان نکاح و جدایی از همسر بدون نیاز به طلاق و تقسیم اموال بین ورثه، به اعدام محکوم می شود و توبه اش، از جهت ظاهری، پذیرفته نمی شود: یعنی اگر با اعتقاد و باور قلبی توبه کند، خدای متعال می پذیرد و نماز و سایر عباداتش صحیح است، اما بر جریان حکم اعدامش تاثیر ندارد. اما اگر «مرتد ملی» مرد باشد، احکام فوق بر وی مترتب می گردد جز آن که اگر توبه کند، توبه وی پذیرفته می شود حتی پیش از جریان هر گونه حکمی، نخست وی را به توبه و بازگشت به اسلام دعوت می کنند و سه روز به وی مهلت می دهند تا تحقیق کند و با تامل از انحراف برگردد. اگر در این مدت توبه کرد، آزاد می شود وگرنه به اعدام محکوم می گردد. البته در تعیین مدت زمانی که به عنوان مهلت سه روزه بیان شد، اختلاف نظر وجود دارد، اما آنچه که مقتضای تحقیق و احتیاط و نیز انطباق بیش تر با اصول اندیشه های اعتقادی اسلام است، نظریه شیخ طوسی و برخی از محققان دیگر از فقها است که می فرمایند: «به مقداری که در آن فرصت زمانی امکان رجوع و توبه باشد، به فرد مزبور مهلت می دهند تا توبه کند: زیرا روایات وجوب استتابه، مطلق است و اما روایت مورد استناد مرحوم محقق در شرایع الاسلام مبنی بر مهلت سه روزه، یک روایتی است که بنابر مشهور ضعیف است.» در این مورد یکی از صاحب نظران می نویسد: «و اما لو قال المرتد بان رجوعه عن الاسلام لیس هو من باب العناد کما انه لیس هو من باب التقصیر فی التحقیق بل هو من جهة شبهته حصلت له فحینئذ یستمهل مدة حتی یحقق هذه المساله» دلیل آن این است که در این فرصت زمانی که (به لحاظ افراد و میزان شبهات محدوده آن لزوما معین در سه روز نیست) به حسب حجت و برهان به اسلام برگردد.
← حکم زن مرتد
...
