«مریان و آقاولر» در واقع نام دو روستای ییلاقی و تاریخی در استان گیلان و شهرستان تالش هستند و بهعنوان یک نام جغرافیایی شناخته میشوند. این دو روستا در نزدیکی شهر هشتپر واقع شدهاند و به دلیل موقعیت کوهپایهای، دارای آبوهوای خنک و طبیعتی سرسبز و بکر هستند. منطقه مریان و آقاولر از نظر تاریخی نیز اهمیت زیادی دارد و آثار باستانی مربوط به هزاران سال پیش در آن کشف شده است. در کاوشهای باستانشناسی این ناحیه، نشانههایی از سکونت انسان در دوران پیش از تاریخ به دست آمده که قدمت آنها به حدود ۳۵۰۰ سال میرسد. علاوه بر آثار باستانی، بناهایی مانند کاخ ییلاقی سردار امجد و حمام تاریخی مریان نیز از جاذبههای مهم این منطقه محسوب میشوند. نام «آقاولر» در زبان ترکی به معنای «خانههای سفید» است و به تدریج به عنوان نام رسمی یکی از این روستاها تثبیت شده است. این منطقه در گذشته با نامهای محلی دیگری نیز شناخته میشده و تغییر نام آن در طول زمان به دلیل تحولات فرهنگی و زبانی صورت گرفته است. مریان و آقاولر به دلیل ترکیب طبیعت کوهستانی، آثار تاریخی و بافت سنتی، یکی از مقاصد مهم گردشگری در شمال ایران به شمار میروند. بهترین زمان بازدید از این منطقه فصلهای بهار و تابستان است که طبیعت در زیباترین حالت خود قرار دارد. در مجموع، «مریان و آقاولر» نام یک منطقه تاریخی و طبیعی در تالش گیلان است که به دلیل طبیعت زیبا و پیشینه باستانی خود شهرت یافته است.
مریان واق اولر
لغت نامه دهخدا
( مریان وآق اولر ) مریان وآق اولر. [ م ِ ن ُ اِوْ ل َ ] ( اِخ ) دهی است از دهستان گرگانرود جنوبی بخش مرکزی شهرستان طوالش، در 36هزارگزی غرب هشت پر و در جلگه مرطوب معتدل هوائی واقع و دارای 1818 تن سکنه است. آبش از رودخانه گرگانرود و چشمه و محصولش برنج، غلات، لبنیات، میوه جات و مرکبات وشغل مردمش زراعت و گله داری است. آق اولر در قسمت ییلاقی که در 36هزارگزی غرب هشت پر واقع شده یکی از نقاطخوش آب و هواست. ( از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 2 ).
فرهنگ فارسی
( مریان و آق اولر ) دهی در شهرستان طالش