زکی بیگ محمدامین

[ویکی نور] «محمد امین زکی بیگ» فرزند حاج عبدالرحمان، در سال 1297ق در سلیمانیه عراق متولد شد. تحصیلات ابتدایی خود را همانجا به اتمام رساند و سپس به استانبول رفت و در آنجا به دانشگاه راه یافت و به اخذ لیسانس در رشته حقوق نایل آمد. پس از آن، در کار دولتی گمارده شد و پس از مدتی، به بغداد بازگشت و به فعالیت های سیاسی پرداخت و چندین بار، به وزارت رسید و عاقبت به سال 1367ق درگذشت و بنا به وصیت خودش، جنازه اش را در گورستان گردسَیوان به خاک سپردند.
وی از مورخان مشهور و برجسته کرد است و دارای آثار فراوانی است که همگی نتیجه تحقیقات و مطالعات دقیق وی است. از آثار او، می توان موارد زیر را نام برد:
1- تاریخ الدول و الامارات الکردیه فی العهد الاسلامی.
2- خلاصه تاریخ الکرد و کردستان.
3- مشاهیر الکرد و کردستان.

💡 زبان مردم این شهر کردی سورانی یا کردی مرکزی است. سورانی خود به چندین لهجه تقسیم می‌شود. لهجهٔ رایج در سنندج لهجهٔ اردلانی است و لهجهٔ مردم بوکان نیز مکریانی نام دارد. مکریانی لهجه‌ای روان، خالص و فصیح است و از حیث شکل و تعداد کلمات بسیار غنی است. به باور محمدامین شیخ‌الاسلامی مکری در زبان کُردی سورانی، لهجهٔ بوکانی برای نوشتن زبان کردی مطلوب‌تر است. باتوجه به نزدیکی بوکان به شهر میاندوآب، بیشتر مردم آن با زبان ترکی آذربایجانی آشنایی دارند.

💡 محمدامین حاج‌محمدی پس از درخشش در تیم نفت تهران، در ۲۶ اردیبهشت ۹۴ توسط کارلوس کی‌روش به تیم ملی بزرگسالان دعوت شد.