دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] رسائل حکیم سبزوارى، مجموعه 19 رساله از آثار عرفانی، فلسفی و کلامی ملاهادی سبزواری است که با مقدمه و تصحیح و تعلیقات سید جلال الدین آشتیانی برای اولین بار در سال 1343ش به وسیله دانشگاه مشهد منتشر شده است.
این رساله ها را حکیم سبزواری در پاسخ به پرسش های فاضلان و پژوهشگران عصر خودش تألیف کرده است. رساله «هدایة الطالبین» که به درخواست ناصرالدین شاه قاجار نوشته شده، از رساله های فارسی این مجموعه است.
بعد از مقدمه مفصل استاد آشتیانی در معرفی زندگی و آثار حکیم سبزواری، به ترتیب رساله های فارسی و بعد نوشته های عربی آمده است.
موضوعات مورد بحث در این پرسش و پاسخ ها عبارت است: نبوت، امامت، وجود و تجرد نفس، حقیقت طینت، خلود اهل آتش، معنی و حقیقت دعا، براهین توحید و پاسخ به شبهات و سر انشقاق قمر و... هفت رساله از این رسائل به زبان فارسى و دوازده رساله از آن به زبان عربی تحریر شده است.
گفتنی است که مقدمه و تعلیقات مفصل و نظرهای علمی استاد آشتیانی نیز با عنایت به منزلت برجسته و معتبر ایشان در حوزه فلسفه و عرفان، بس مغتنم است و می تواند به صورت مستقل مورد بررسی و استفاده قرار گیرد. ازآنجاکه حکیم سبزواری، خودش اهل سیر و سلوک و به معنای حقیقی عارف است و ذوق شعری خوبی دارد و آشنا با اشعار عرفانی است؛ در موارد متعددی در پاسخ به پرسش های پژوهشگران از اشعار فارسی و عربی بسیاری استفاده کرده و ابیات فراوانی از مولوی و عطار و... ذکر کرده است و به این ترتیب این اثر تلطیف شده و جاذبه و زیبایی خاصی یافته است.
این رساله ها –به جز هدایة الطالبین- جواب سؤالاتى است که معاصران از حکیم سبزواری پرسیده اند و از جهاتى، ارزش فراوان دارد چه آنکه مشتمل است بر مسائل مشکل عقاید دینى و اسلامى که قرون متمادیه محل بحث و تنقید و مورد انظار و افکار متصدیان معرفت حقایق و عقاید فلسفى و دینى بوده است. چون این سؤالات را اشخاص متعدد کرده اند، مسائل تکرارى و جواب های مکرر در این آثار زیاد است ولى هرکدام داراى مزایاى مخصوص به خود است. مؤلف در مقام پاسخگویی، خود توجه به این معنى داشته است.
