جامعه شناسی پدیدارشناختی

{phenomenological sociology} [باستان شناسی، جامعه شناسی] شاخه ای از جامعه شناسی بر پایۀ فلسفۀ پدیدارشناسی که هدف اصلی آن توصیف و تحلیل رفتارها و کنش های اجتماعی انسان در چارچوب فلسفه است

💡 اساسنامه و ساختار جعبه(box)، درمورد رویکرد مورد نظر کاملاً بی ربط است، که کاملاً بیرونی یا پدیدارشناختی است. به عبارت دیگر، فقط رفتار سیستم حساب خواهد شد.

💡 از سال ۱۹۳۰ تا ۱۹۶۰ در بسیاری از کتاب‌های درسی روان‌شناسی، همین تعریف ارائه می‌شد؛ اما با توسعهٔ روان‌شناسی پدیدارشناختی و روان‌شناسی شناختی، بار دیگر به تعریف قبلی رسیده‌ایم و در حال حاضر در تعاریف روان‌شناسی هم به «رفتار» اشاره‌می‌شود و هم به «فرایندهای ذهنی». روان‌شناسی را می‌توان چنین تعریف کرد: مطالعه علمی رفتار و فرایندهای روانی.

💡 تمایز میان اونتیک و اونتولوژیک از هایدگر است و در واقع این دو نوع هستی، دو سطحِ تحلیل دازاین هستند. سطح اونتیک مربوط به بخش ملموس، خاص و محلی دازاین است، یعنی بخش واقعی که می‌توان آن را مشاهده کرد. سطح اونتولوژیک مربوط به ژرف‌ساختی‌ست که زیربنا و شکل‌دهندهٔ بخش اونتیک است و توصیف پدیدارشناختی را ارائه می‌دهد.

💡 لاکمن پیرو مکتب پدیدارشناسی جامعه‌شناسی بود که توسط محقق اتریشی-آمریکایی آلفرد شوتس تأسیس شد. او در بنیان‌گذاری جامعه‌شناسی پدیدارشناختی، جامعه‌شناسی دین در جوامع مدرن و جامعه‌شناسی معرفت و جامعه‌شناسی ارتباطات مشارکت داشت. ماهیت میان‌رشته‌ای کار او امروزه در جامعه‌شناسی و سایر رشته‌ها مطرح است.

💡 در تحقیقات پدیدارشناختی کیفی، منظور از تجربۀ زیسته یک بازنمایی از تجربیات و انتخاب‌های یک شخص معین و دانشی است که او از این تجربیات و انتخاب‌ها به دست می‌آورد. این تجربه به همراه مواردی که بر جامعه و فرهنگ متمرکزند و آن‌هایی که روی زبان و ارتباطات تمرکز دارند شاخه‌ای از تحقیقات کیفی است.

💡 از سال ۱۹۳۰ تا ۱۹۶۰ در بسیاری از کتاب‌های درسی روان‌شناسی، همین تعریف ارائه می‌شد؛ اما با توسعهٔ روان‌شناسی پدیدارشناختی و روان‌شناسی شناختی، بار دیگر به تعریف قبلی رسیده‌ایم و در حال حاضر در تعاریف روان‌شناسی هم به «رفتار» اشاره‌ می‌شود و هم به «فرایندهای ذهنی». روان‌شناسی را می‌توان چنین تعریف کرد: مطالعه علمی رفتار و فرایندهای روانی.