تواتر قران

دانشنامه اسلامی

[ویکی فقه] تواتر قرآن. تواتر قرآن، متواتر بودن نقل آیات قرآن در همه طبقات از عصر پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم تاکنون است.
"تواتر" به معنای پیاپی آمدن، در اصطلاح خبری است که جماعتی آن را نقل کنند و احتمال توافق بر کذب درباره آن ممکن نباشد.
عدم کم و زیاد شدن قرآن
مجموعه فعلی قرآن همه بخش ها، سوره ها و آیات آن همان آیاتی هستند که از آغاز بعثت تا پایان هجرت بر حضرت رسول اکرم صلی الله علیه و آله وسلّم نازل شده اند و کاتبان وحی به امر پیغمبر صلی الله علیه و آله وسلّم آن ها را دقیقا ثبت و ضبط کرده اند. این مجموعه از عهد رسالت طی اعصار و قرون در جمیع طبقات مسلمانان به نحو متواتر نقل و قرائت شده و هم اکنون میلیون ها نسخه آن در سراسر دنیا موجود است و خوانده می شود.
اجماع بر متواتربودن قرآن
عالمان شیعه و اهل سنت بر متواتربودن قرآن اجماع دارند و حجیت آن را از طریق تواتر، مسلم می دانند؛ چنان که محقق قمی می فرماید: "اقول اما تواتر القرآن فی الجملة و وجوب العمل بما فی ایدینا الیوم فمما لاشک فیه ولا شبهة تعتریه؛ قرآن متواتر است و بدون هیچ شک و شبهه ای واجب است به آن چه امروز در اختیار ما است عمل کنیم". تواتر همیشه از راه حفظ و نگهداری در سینه ها امکان پذیر است. و قرآن موجود طی اعصار و قرون و در جمیع طبقات مسلمانان به همین نحو نقل و قرائت شده است.

جمله سازی با تواتر قران

💡 دانشمندان اكثراً اتفاق نظر دارند كه آيه فوق درباره اميرالمؤمنين عليه السّلامنازل شده يعنى مراد و منظور از (اَلَّذينَ اَّمَنوُا...) على عليه السّلام است كه درحال ركوع صدقه داد و احاديثى (143) كه در زمينه شاءننزول آيه مزبور رسيده به حدّ تواتر مى رسد.

💡 آن گاه، سخنان ديگرى كه بر تواتر و استفاضه اخبار مهدى (عج ) دلالت دارد، مى آوردو مى نويسد: اگر از سخنان صريح اين گواهان چشم بپوشيم و به احاديث از حيث سند ودلالت نظر افكنيم، روايات، سه دسته اند:

💡 و اين حجاج است كه كعبه را ويران كرد و مؤ منان و خدا ترسان و اوليا و بندگانبسيارى را كشت و در دوران امارتش، آن قدر مرتكب ظلم شد كه به حد تواتر رسيده وضرب المثل شده است.(154)

💡 رسول اكرم (ص ) به هنگام تقسيم خمس بنى نضير يا خيبر، بنى عبد شمس ‍ را از جملهنزديكان خود خارج كرد، و چون عثمان و جبير بن مطعم اعتراض كردند و گفتند: نزديكىبنى عبد شمس و بنى هاشم به يك اندازه است، حضرت از آنان نپذيرفت. اين داستان درتاريخ معروف است و به تواتر نقل شده است.

💡 زياد و به حد تواتر است كه ما قسمتى از آنها را در ابحاث متفرقه گذشته ايراد نموديم.

💡 سوم این‌که اگر این ماجرا آن‌چنان پررنگ بوده که محمد در جمعی عمومی در مسجد آن را بیان می‌کند، پس باید از راه‌های گوناگون نقل شده و به حد تواتر یا دست‌کم شیوع رسیده‌باشد، نه این‌که فقط یک راوی داشته باشد.