قطب الدین تونی

قطب الدین تونی. [ ق ُ بُدْ دی ن ِ تو ] ( اِخ ) حیدر موسوی. از سادات جلیل القدر و عارفان معروف بوده و با چندین واسطه نسبش به عبداﷲبن موسی بن جعفر میرسد. وی سرسلسله فرقه حیدری است. شیخ عطار صحبت او را درک کرد و کتاب حیدری نامه رابه نام وی تألیف داده است و یک نسخه خطی از آن به نام دیوان قطب الدین حیدر به شماره 248 در کتابخانه ٔمدرسه عالی سپهسالار تهران موجود است. ولادت او در شهر تون خراسان اتفاق افتاد و مدتی در تبریز اقامت کرد و به سال 618 هَ. ق. در آنجا درگذشت. ( روضات الجنات ) ( ریحانة الادب ). مستوفی گوید: ( شیخ... ) حیدرزاده، مردی صاحب وقت بوده و گروه چندی متابع داشت، و به سال 618 وفات یافت. ( از تاریخ گزیده چ لندن ج 1 ص 793 ).

حیدر موسوی از سادات جلیل القدر و عارفان معروف بوده و با چندین واسطه نسبش به عبدالله بن موسی بن جعفر میرسد.

💡 وسرانجام د ر سال (۸۷۵ه‍) با لشکری بیشمار به سیستان آمده و شهر را در محاصره گرفت. ولی چون نتیجه ای نگرفت پس از یکماه به صلح راضی شد ملک قطب الدین برای مذاکره به اردوی تیمور رفت ولی تیمور فوراً اورا دستگیر و محبوس کرد به علت این رفتار مزورانه ۴۰هزار مرد نامی سیستانی با هم عهد کردند که سحرگاه به اردوی او حمله برده وکار اورا یکسره کنند جنگی روی داد که حکایت رستم وافراسیاب رستم واسفندیار منسوخ شد وچون سپاه ترک به ستوه آمد تیمور خود سوار شد و سپاه پیاده سیستان رادر میان گرفت از زیادی سپاه تیمور چهل هزار سیستانی دو گروه شدند و آنقدر جنگیدند تا همه کشته شدند مردم سیستان که این اوضاع دیدند آماده دفاع شده ودروازه‌های شهر بسته و مستحکم نمودند ولی تیمو ر با حیله شاه را با وعده حکومت سیستان و مواعید دیگر بفریفت تا دروازه‌ها را به رویشبگشودند.

💡 سهراب دیبا، پدر فرح دیبا، فرزند مهدیخان آذری (شعاع‌الدوله) — برادرزادهٔ علاءالملک — و ماه‌تاج منورالسلطنه، دختر میرزا محمود علاءالملک طباطبایی دیبا (از رجال متنفذ عصر قاجار)، از خانواده‌های سرشناس آذربایجان بود. سهراب دیبا اهل تبریز و از محلهٔ ششگلان آن شهر بود. وی در دانشکدهٔ افسری سن پترزبورگ به تحصیل پرداخت. پس از انقلاب اکتبر به فرانسه رفت و در آن‌جا دیپلم متوسطهٔ خود را گرفت و تحصیلات عالیهٔ خود را در رشتهٔ حقوق آغاز کرد. سپس به مدرسه نظامی سن-سیر رفت و پس از به پایان رساندن تحصیلاتش به ایران بازگشت و در ارتش نوین ایران استخدام شد. فریده قطبی، مادر فرح، اهل گیلان و از نوادگان قطب الدین محمد گیلانی، صوفی معروف، بود.