بالکاش

واژه «بالکاش» یا «بالخاش» نام یک دریاچه بزرگ و تاریخی در آسیای میانه است که در منابع جغرافیایی قدیم و جدید به آن اشاره شده و در نواحی ترکستان و سیبری قرار دارد. این دریاچه در بخش جنوبی ترکستان شرقی و در شمال رشته‌کوه‌های آلتای واقع شده و از نظر موقعیت طبیعی در منطقه‌ای وسیع و عمدتاً بیابانی قرار گرفته است. سطح این دریاچه نسبت به سطح دریا حدود ۲۳۸ گز ارتفاع دارد و همین ویژگی آن را در رده دریاچه‌های مرتفع آسیای میانه قرار می‌دهد. عمق آن نیز در برخی نقاط به بیش از ۱۵۰ گز می‌رسد و از نظر وسعت و ساختار آبی، یکی از دریاچه‌های مهم منطقه محسوب می‌شود. آب این دریاچه به طور طبیعی شور و تلخ است و به همین دلیل شرایط زیستی خاصی در آن حاکم است. با وجود شوری آب، برخی گونه‌های محدود ماهی در آن زندگی می‌کنند که نشان‌دهنده سازگاری بخشی از حیات با این محیط خاص است. اطراف دریاچه را عمدتاً بیابان‌ها و مناطق خشک فرا گرفته‌اند که چشم‌انداز طبیعی آن را تحت تأثیر قرار داده‌اند. رودخانه‌های مهمی مانند آق‌سو، گوگ‌سو، ایلی و لپسه به این دریاچه می‌ریزند و نقش اصلی در تأمین آب آن دارند. این دریاچه در منابع تاریخی و جغرافیایی مانند آثار جغرافی‌دانان اسلامی و متون ترکی و روسی نیز مورد توجه قرار گرفته و درباره ویژگی‌های آن توضیحات متعددی داده شده است. در مجموع، بالکاش یا بالخاش دریاچه‌ای بزرگ، شور و مرتفع در آسیای میانه است که از نظر جغرافیایی و طبیعی اهمیت ویژه‌ای در منطقه دارد.