باغ خونی

باغ خونی یکی از باغ‌های تاریخی و معروف شهر مشهد است که در دوره قاجار ساخته شده و در بخش شمال شرقی میدان بسیج و محدوده خیابان عنصری قرار دارد. این باغ در گذشته خارج از حصار قدیمی شهر مشهد و در فضایی نسبتاً وسیع به عنوان نمونه‌ای از باغ‌های ایرانی با طراحی سنتی ایجاد شده بود. نام این باغ به دلیل وجود چشمه‌ای در آن، به «باغ خونی» یا «باغ چشمه» شهرت یافته است که نشان‌دهنده ارتباط آن با منابع طبیعی آب در منطقه می‌باشد. وسعت این باغ در حدود ۵۶ هزار متر مربع گزارش شده و در گذشته دارای چندین بنای مستقل بوده است که متأسفانه برخی از آن‌ها در گذر زمان تخریب شده‌اند. در دوره قاجار این باغ مدتی در اختیار بانک استقراضی با مالکیت روسی قرار داشت و همین موضوع باعث شد در دوره‌های بعدی نیز اختلافاتی بر سر مالکیت آن ایجاد شود. پس از انقلاب اکتبر روسیه و تغییرات سیاسی آن کشور، این باغ در چارچوب توافق‌های میان ایران و شوروی به دولت ایران واگذار شد. با این حال، در مقاطعی نیز از آن به عنوان محل استقرار کنسولگری شوروی در مشهد استفاده شده است که موجب ادامه اختلافات حقوقی گردید. در دوره پهلوی، اسناد رسمی مالکیت آن به نام بانک ایران ثبت شد، اما همچنان بحث‌های سیاسی و اداری پیرامون آن وجود داشت. همچنین در برخی گزارش‌های تاریخی آمده است که این باغ در وقایع مرتبط با مسجد گوهرشاد در سال ۱۳۱۲ خورشیدی نقش و ارتباطی تاریخی داشته است. امروزه باغ خونی به عنوان یکی از آثار ملی ایران ثبت شده و یادگاری از تاریخ سیاسی و معماری دوره قاجار در شهر مشهد به شمار می‌رود.