خداوند متعال در قرآن کریم انسان را به تقوای روز قیامت سفارش کرده و او را از عذاب آن روز بیم میدهد. در این روز، هیچکس نمیتواند دیگری را یاری کند یا شفاعتی برای او انجام دهد و هیچ گونه عوض یا غرامتی پذیرفته نخواهد شد: «واتقوا یومـا لا تجزی نفس عن نفس شیــا ولا یقبل منها شفعه ولا یؤخذ منها عدل ولا هم ینصرون». بنابراین، تقوا و پرهیزکاری، تنها راه مصونیت انسان از عذاب آن روز است و هر فرد باید خود را آمادهی حسابرسی کامل اعمال خویش نماید.
خداوند در آیات دیگر یادآوری میکند که انسان باید همواره به یاد او باشد و از فرصتهای زندگی برای انجام اعمال صالح بهره گیرد: «واذکروا الله فی ایام معدودت فمن تعجل فی یومین فلا اثم علیه ومن تاخر فلا اثم علیه لمن اتقی». پرهیزکاران، کسانی هستند که زمان و موقعیت را در مسیر تقوا و یاد خدا غنیمت میشمارند و میدانند که سرانجام همه انسانها به سوی خدا بازگردانده میشوند و هر کس به عدالت کامل جزای اعمال خویش را دریافت خواهد کرد.
همچنین قرآن کریم به انسان یادآور میشود که زندگی دنیا و روابط انسانی فرصتی برای کسب اعمال نیک و ذخیرهی صالح است: «نساؤکم حرث لکم فاتوا حرثکم انی شئتم وقدموا لانفسکم واتقوا الله واعلموا انکم ملـقوه وبشر المؤمنین». انسان باید در تمام امور، از جمله روابط خانوادگی و تربیت نسل آینده، تقوا پیشه کند و همواره به یاد داشته باشد که ملاقات با خداوند حتمی است و هیچ عملی از دید او پنهان نخواهد ماند. رعایت تقوا و پرهیزکاری نه تنها انسان را از عذاب قیامت محافظت میکند، بلکه بشارت و امید به پاداش الهی را نیز به مؤمنان میدهد.