اخلاق و جوان

[ویکی نور] «اخلاق و جوان»، اثر فارسی آیت الله حسین مظاهری، متن تحریرشده سلسله مباحث ایشان پیرامون جوانان است که در ماه مبارک رمضان سال های 1412 تا 1415ق، در جمع نسل جوان ایران ایراد گردیده است.
کتاب با مقدمه مرکز مطالعات و تحقیقات اخلاقی در اشاره به نکاتی پیرامون مطالب، آغاز و مباحث در هفت فصل، در دو جلد، تنظیم شده که طی آن، مسائل مربوط به جوانان بررسی و ارزیابی شده است.
نویسنده در ابتدا، به بحث و بررسی جوان و نیروهای کنترل کننده وی پرداخته، پس از بیان مسئولیت های مختلفی که جوانان بر عهده دارند، مسئله ازوداج و کار و کوشش جوانان را پیش کشیده و در نهایت، غرایز و تمایلات، عفت و غیرت و استقلال فکری جوان را تشریح نموده است.
جوان در دورانی بسرمی برد که سراپا احساسات است. تمام تمایلات و غرایزش بالفعل شده، تخیل ها، آمال و آرزوها، وسوسه ها و شبهه ها وجودش را فراگرفته و مهم تر اینکه غرور و جوانی هم بر او حکم فرما شده است. پس نیازمند نیروی کنترل کننده قوی است تا او را از سقوط و انحراف حتمی بازدارد و به راه سعادت هدایت کند. این نیروی کنترل کننده، مجموعه ای از عوامل گوناگون است که در اثر حاضر به تفصیل به آن ها پرداخته شده است.
در بحث مسئولیت جوانان، چهار دسته مسئولیت بیان شده که متوجه نوع بشر و به ویژه جوانان است: اول، مسئولیت جسمانی و مواظبت کامل از جسم و پیکره مادی؛ دوم، مسئولیت روحی که در خصوص روح و بعد معنوی اوست و مایه امتیاز انسان از دیگر حیوانات است؛ سوم، مسئولیت اجتماعی که در باره اجتماع و جامعه ای است که در آن زندگی می کند و وظایف و مسئولیت هایی که باید آن ها را به نحو احسن ایفا نماید و چهارم، مسئولیت بندگی خدای متعالی است که از مسئولیت های دیگر، مهم تر و مفیدتر است. ازدواج و موانع آن و کار شایسته و شرایط آن، از دیگر مباحثی است که در این کتاب مطرح شده است.

💡 بنابراين، از خواننده ى محترم انتظار مى رود كه اين مطالب را به ديد نكات بصيرت زاو پندآموز نگريسته و در هنگام مطالعه به استفاده از آن ها، در اصلاح خود در زمينه ىمعارف، اخلاق و كردار نظر داشته باشد و از مطالعه ى معمولى آن ها و انباشتن اطلاعاتىچند به محفوظات خود خوددارى كنند.

💡 1 - مسئله تربيت نونهالان، يك وظيفه سنگينى براى والدين است و بايد از دوران انعقادنطفه زمينه هاى سالم و لازم را، در جهت رشد و پرورش استعدادهاى او، ايجاد كنند چون جنيندر مقابل اخلاق و رفتار و تغذيه آنان، بى تفاوت نمى باشد همانگونه كه به بهداشتظاهرى غذا بايد توجه كرد در حلال و حرام بودن آن نيز، نهايت دقت و مراعات دستوراتدينى ضرورت دارد.

💡 و مثل بنده هم چون عاشق است که اندیشه وی یا در جمال معشوق و حسن صورت وی بود و یا در افعال و اقوال و اخلاق وی بود. و اگر در خود اندیشد یا از آن اندیشه که وی را نزدیک معشوق قبول زیادت کند. یا در آن که وی را از آن کراهیت آید تا از آن حذر کند. هر اندیشه که به حکم عشق بود از این چهار بیرون نبود. اندیشه عشق دین و دوستی حق تعالی هم چنین بود.

💡 شیخ را پرسیدند یا شیخ ما الشریعة و ما الطریقة ؟ فقال الشریعة افعال فی افعال و الطریقة اخلاق فی اخلاق و الحقّیقة احوال فی احوال فمن لاافعال له بالمجاهدة و متابعة السنة فلااخلاق له بالهدایة و الطریقة و من لا اخلاق له بالهدایة و الطریقة فلااحوال له بالحقّیقة والاستقامة و السیاسة.

💡 هرگاه كسى به خواستگارى دختران شما آمد كه از اخلاق و دينش راضى بوديد به او زنبدهيد كه اگر چنين نكنيد فتنه و فساد بزرگى روى زمين بوجود مى آيد.

💡 در اينجاست كه پرسش اصلى حيات بشر پيش مى آيد: از سطح انسانيت فراتر مى رويميا از آن پست مى شويم ؟ اعمالمان به قرب خدا مى انجامد يا به بعد از او منتهى مىشود؟ پاى دين و اخلاق و معنويت به ميان مى آيد و مساله فوق العاده مهم امكان هاى معنىكار و ارزش معنوى مطرح مى گردد.