تیزگام
تیزگام به کسی یا چیزی گفته میشود که گامهای سریع و چابک دارد یا با سرعت و هوشیاری حرکت میکند. این واژه از ترکیب «تیز» به معنای سریع و «گام» به معنای قدم یا حرکت ساخته شده است. وقتی گفته میشود کسی تیزگام است، منظور این است که او با سرعت و دقت عمل میکند و توانایی حرکت یا تصمیمگیری سریع دارد.
در زندگی روزمره، داشتن این ویژگی اهمیت زیادی دارد، به ویژه در موقعیتهایی که سرعت و دقت نقش حیاتی دارند. برای مثال، ورزشکاران، پیامرسانها یا افرادی که در شرایط اضطراری فعالیت میکنند، نیازمند تیزگام بودن هستند تا بتوانند به موقع عمل کنند و نتیجه مطلوب را کسب کنند. این ویژگی همچنین نشاندهنده هوشیاری و تمرکز فرد در انجام کارهاست.
در ادبیات و توصیف شخصیتها نیز این واژه به عنوان ویژگی مثبت فرد معرفی میشود. شخصیتهای تیزگام معمولاً با انرژی، سرعت و کارآمدی شناخته میشوند و در داستانها و اشعار، این ویژگی برای نشان دادن شجاعت، چابکی و توانایی در مواجهه با چالشها به کار میرود.
مترادفها
شتابان، سریع، چابک
متضادها
کندگام، آهسته
لغت نامه دهخدا
تیزگام. ( ص مرکب ) تیزقدم و تیزتک. ( آنندراج ). تندرو و اسب راهوار. ( ناظم الاطباء ). سریع:
هم آهو فغند است و هم تیزتگ
هم آهسته خوی است و هم تیزگام.فرالاوی ( از یادداشت بخط مرحوم دهخدا ).شهنشاه برداشت زین و لگام
به نزدیک آن اسب شد تیزگام.فردوسی.رام زین و خوش عنان و کش خرام و تیزگام
شخ نورد و راه جوی و سیل بر و کوه کن.منوچهری.پس صید خسته شده تیزگام
چه تازی همی خیره در دست دام.اسدی.هزار اسب که پیکر تیزگام
به برگستوان و به زرین ستام.اسدی.شکیب آوری ره بر و تیزگام
ستوری کشی کمخور و پرخرام.اسدی.تقدیر به عزم تیزگامت ماند
روزی به عطا دادن عامت ماند.ازرقی.مبادا که خورشید نصرت برآید
جز از سایه زرده تیزگامت.انوری.اگر شبدیز با ماه تمام است
به همراهیش گلگون تیزگام است.نظامی.تکاور سمندان ختلی خرام
همه تازه پیکر همه تیزگام.نظامی.به رفتن مرکبم بس تیزگام است
ندانم جای آرامم کدام است.نظامی.رجوع به تیز و دیگر ترکیبهای آن شود.
فرهنگ عمید
= تیزپا
فرهنگ فارسی
تیز قدم و تیز تک تند رو و اسب راهوار
جمله سازی با تیزگام
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 زد اثرط برون ادهم تیزگام یلان را همی خواند یک یک به نام
💡 ولی چون کرد حیرت تیزگامی عنایت بانگ بر زد کای نظامی
💡 که تا این شترهای کاهل خرام شوند اندرین مرحله تیزگام
💡 برو تاخت که پیکر تیزگام خروشان چو تندر جهانجوی سام