فضل الله شریفی

[ویکی فقه] میرزا فضل الله شریفی ذهبی خاوری شیرازی، از مهم ترین مورخان صدر دوره ی قاجاریه می باشد.
میرزا فضل الله شریفی ذهبی خاوری شیرازی، از مهم ترین مورخان صدر دوره ی قاجاریه، در سال ۱۱۹۰ ق در شیراز متولد شد. پدرش میرزا عبدالنبی شریفی حسینی، پسر میرزا ابوالقاسم شریفی و برادر میرزا محمدحسین شریفی، صاحب اختیار فارس، از جمله پیروان طریقت آقا هاشم ذهبی شیرازی بود که به دامادی همان پیر و مرشد خود رسید و از دختر او صاحب دو پسر شد که یکی از آنان، همین مولف تاریخ ذوالقرنین بود و دیگری میرزا ابوالقاسم که «راز» تخلص می کرد. اجداد خاوری شیرازی، از سادات شیراز و از احفاد میر سید شریف علامه هستند که اغلب در شیراز مناصب کلانتری، قضاوت و امامت جمعه و جماعت را به عهده داشتند. برخی از آنان نیز از منشیان و کاتبان دربار شاهان بوده اند. میرزا فضل الله خاوری علاوه بر وقایع نگاری، طبع شعری نیز داشته و از او دیوانی به یادگار مانده است.بنابراین، او از صوفیان ذهبی شیراز نسب می برد. تولد میرزا فضل الله در خاندانی از اهل علم و عرفان و ادب باعث شد تا وی از همان ابتدای کودکی، علاقه ی وافری به شعر و ادب نشان دهد و بعدها در سلک منشیان و دبیران دربار قاجار درآمد. میرزا فضل الله که شعر نیز می سرود و «خاوری» تخلص می کرد، در ابتدای جوانی و در همان شیراز، به دستگاه حکومت حسینعلی میرزا فرمانفرمای فارس راه یافت و مدتی در شمار منشیان دستگاه حکومت فرمانفرما درآمد،
هجرت به تهران
متاسفانه قلت اطلاعات موجود در تذکره ها؛ مانع از آن است که بدانیم او چرا و چگونه از شیراز روانه تهران شد و در شمار منشیان میرزا شفیع مازندرانی، صدر اعظم با وجود دبیری شایسته، باعث احضار او به تهران شده باشد. شاید بتوان گفت که بنا بر گزارش دنبلی رویداد تصرف املاک موقوفه اجداد وی، علت عمده این عزیمت بوده است.
هجرن به نهاوند
میرزا فضل الله به قرار نوشته خودش، مدت ده سال در تهران به شغل دبیری اشتغال داشت و پس از درگذشت میرزا شفیع به دستور شاه، به عنوان دبیر و منشی دستگاه شاهزاده همایون میرزا حاکم نهاوند، روانه آن سامان شد. وی از این ماموریت به بدی یاد می کند؛ زیرا همایون میرزا به بهانه ای، تمام اموالش را ضبط کرد و میرزا فضل الله را به زندان فرستاد و به مدت هفت ماه در «قلعه ی رویین دژ» نهاوند محبوس کرد.
تالیف تاریخ ذوالقرنین
...

💡 فاقرؤ ا ماتيسر من القران علم ان سيكون منكم مرضى و آخرون يضربون فى الارضيبتغون من فضل الله و اخرون يقاتلون فى سبيل الله فاقرؤ ا ماتيسر منه

💡 سرانجام پس از گفتگوى فراوان، تحصن كنندگان به تهران بازگشتند، هر چند وعدههاى پوچ اعتقادى نداشتند. شيخ فضل الله در تهران تدريس علوم اسلامى را ادامه داد وهمچنان در موضع مخالفت و در سنگر مبارزه با مشروطيت غربى ايستاد. پس از فتح تهراناز سوى مشروطه طلبان؛ محمدعلى شاه و درباريان به سفارت روسيه پناهنده شدند.به شيخ فضل الله نورى پيشنهاد شد به سفارت انگلستان يا روسيه پناهنده شود. اوبا تبسم فرمود:

💡 # مرحوم آقاشيخ فضل الله كه آن وقت يك آدم شاخصى در ايران بود و موردقبول بود،همچو جوسازى كردند كه در ميدان،علنى ايشان را به دار زدند و پاى آن هم كفزدند،و اين نقشه اى بود براى اينكه اسلام رامنعزل كنند و كردند.