سید برهان محقق

[ویکی فقه] بُرْهان ِمُحَقَّق، سید برهان الدین محقق حسینی ترمذی د ح ق / ۲۴۴م، از صوفیان مشهور و از جملة پیران مولانا جلال الدین محمد بلخی است.
او در میان مردم خراسان به « سید سِرّدان » شهرت داشته است. این شهرت به اعتبار فراست و اشراف برهان محقق بر ضمایر و خواطر مردم بوده است. بنابراین، گفتة آنان که سبب این شهرت را پیشگویی برهان محقق از آشنایی شمس تبریزی با مولانا دانسته اند، درست نمی نماید. مولانا و سلطان ولد از او به صورتهای سید برهان الدین محقق، برهان محقق، و گاه به مناسبت ضرورتهای شاعرانه، برهان و برهان ِ دین هم یاد کرده اند.
القاب
برهان محقق از سادات حسینی ترمذ بوده است و از او با القاب « فخر آل یاسین » و « سید اقطاب » نام برده اند.
سال ولادت
سال ولادت برهان محقق در سنگ مزار او در قیصریه - که متأخر و نو ساخت است - با حروف واژة « ثانی » برابر ۶۱ ق ثبت شده است.
زندگینامه
...

💡 مولویه که پس از مولانا به نام وی برپا شده نیز یکی از آن گروه‌هاست که از ملامتیان نشأت گرفته است. مولانا از طریق پدرش، سلطان‌العلماء و خلیفهٔ او سید برهان‌الدین محقق ترمذی حال و هوای ملامتیان یافته، سپس به وسیله شمس تبریزی که در حیات وی انقلاب عظیمی ایجاد کرد به یکی از خروشان‌ترین شخصیت‌های این حال و نشئه بدل شده بود.