تنوخ در عربستان

[ویکی فقه] تَنوُخ، اتحادیه قبایل مختلف عرب پیش از اسلام که سلسله نسب مشترکی را پذیرفته بودند.
علی رغم پاره ای گزارش های ناهم خوان در خصوص تاریخ اولیه این پیمان در شبه جزیره عربستان، کتیبه هایی به زبان های سبئی، یونانی، آرامی و سریانی و نیز نوشته های بطلمیوس، گزارش مورخان دوره اسلامی در خصوص این پیمان را، با جزئیاتی که تاکنون امکان تحقیق و بررسی آن ها فراهم نشده است، تأیید می کند.
تنوخ در دوره مهاجرت
تنوخ متعلق به «دوره مهاجرت» در تاریخ شبه جزیره عربستان است؛ دوره ای که قبایل عرب، به ویژه از جنوب، به سوی مرکز و از آن جا به شمال شبه جزیره عربستان و سرانجام به سوی هلالِ خَصیب مهاجرت کردند. تا جایی که به تنوخ بر می گردد، روایات تاریخی گوناگونی از مهاجرت از تِهامه به بحرین در عربستان شرقی وجود دارد، اما پذیرش جزئیات این روایات، بدون در اختیار داشتن مآخذ کتیبه ای و غیرعربی دشوار است. با وجود این، ورود آنان به بحرین در کتیبه ای سَبَئی آمده است.
تنوخ در بحرین
تنوخ در بحرین به یک اتحادیه تبدیل شد که فرهنگ نویسان با تعبیر «مُقامٌ و تنوخٌ»، به معنای استقرار یافتن و اقامت کردن به آن اشاره می کنند، اشتقاقی که پذیرفتن یا نپذیرفتن آن به یک اندازه دشوار است. نیز گفته اند که در بحرین دو قبیله «اَزْد» (تحت فرمان جَذیمه) و «لَخْم»، به آنان پیوستند، دو قبیله مهمی که ظاهراً تنوخیان هنگامی که به هلال خصیب به ویژه نیمه شرقی آن یعنی عراق رسیدند، با آنان متحد شدند، ولی روشن نیست این دو قبیله عضو همیشگی اتحادیه تنوخ شدند یا فقط با آنان ارتباط نزدیکی داشتند.