اختصاص حمد به خدا

[ویکی فقه] اختصاص حمد به خدا (قرآن). خدایتعالی هم در برابر اسماء جمیلش محمود و سزاوار ستایش است، و هم در برابر افعال جمیلش، و نیز هیچ حمدی از هیچ حامدی در برابر هیچ امری محمود سر نمی زند مگر آنکه در حقیقت حمد خدا است، برای آنکه آن جمیلی که حمد و ستایش حامد متوجه آنست فعل خدا است، و او ایجادش کرده، پس جنس حمد و همه آن از آن خدا است.
همه حمدها و ستایشها به خداوند اختصاص دارد: «الحمد لله...؛ ستایش مخصوص خداوندی است...»، («ال» در «الحمد لله» از نوع جنس و مفید استغراق است.) نیز
← جهل به حمد خدا
جمله «الحمد لله» ثنایی است برای خدا بدان جهت که بندگی کردن برای او بهتر است از بندگی برای غیر ا، خداوندی که با ذکر این مثلهای روشن راه را به شما نشان داده، و دلائل واضح را برای تشخیص حق از باطل در اختیار شما قرار داده است، خداوندی که همه را به اخلاص دعوت می کند و در سایه اخلاص آرامش می بخشد، چه نعمتی از این بالاتر؟ و چه شکری و حمدی از این لازمتر؟

💡 همچنين اختصاص حمد به خداى سبحان از اين حديث استفاده مى شود؛ همان طور كه اختصاصتسبيح و تهليل و تكبير به خداوند نيز از آن استظهار مى شود؛ زيرا اگر ريشه هاىاصلى دين تسبيح، تحميد، تهليل و تكبير است، پس در جهان چيزى به غير خدا ارتباطندارد تا به سبب آن، غير خدا محمود حامدان قرار گيرد.

💡 از آيه كريمه (الحمد لله رب العالمين ) دو برهان بر اختصاص حمد به خداى سبحاناستفاده شد. آيه كريمه (الرحمن الرحيم ) نيز حاوى دو برهان ديگر بر محمود بودن ذاتاقدس الهى و ربوبيت مطلق او و حصر حمد در اوست؛ زيرا دو صفت جمالى الرحمن و الرحيم، هر يك مى تواند حد وسط برهانى بر اختصاص حمد براى ذات مقدس ‍پروردگار قرار گيرد.

💡 و آن خداست كه بالذات و بالاصاله مستجمع جميع كمالات است و آن خدا است كه ازهرگونه نقص و عيب منزه و مبرى است و آن خداست كه صاحب هر نعمت و بخشنده هر نعمت استپس اختصاص حمد و ثناء و سپاس و شكر به برهان عقلى براى ذات بى همتاى الوهىثابت و مسلم و محقق است و كلام حضرت فاطمه زهرا سلام الله عليها در اين خطبه عرشيهمتكى به برهان است.)