ابوالحسن محمد ابن حاج

[ویکی فقه] اِبْن ِ حاج، ابوالحسن، محمد بن عبدالله تُجیبی (۵۷۴ -۶۴۱ق / ۱۱۷۸-۱۲۴۳م )، نحوی و ادیب مغربی است.
او از مردم قرطبه بود و نزد گروهی که مشهورترین آنان ابن بقی و ابن حوط الله (ه م ) اند، دانش آموخت. و کسانی از جمله ابن مضاء (ه م ) به او اجازه نقل حدیث دادند و از میان شاگردان او ابوبکر بن حبیش و ابوعلی بن الناظر قابل ذکرند.
شخصیت
او دانشمندی مبرز، خوش خط با ظاهری آراسته بود. مدتی عهده دار شغل قضا در غرناطه و جزیرة الخضراء شد و در همین مقام به درستکاری و عدالت شهرت یافت. سیوطی دانش و فروتنی او را نیز ستوده است.
وفات
ابن حاج به دعوت خلیفه رشید موحدی که از ۶۳۰ تا ۶۴۰ق بر مراکش فرمان می راند به آنجا سفر کرد و تعلیم و تربیت فرزند او را به عهده گرفت و سرانجام در مراکش درگذشت.
آثار
...

💡 بعید نیست که یکی از این مبلّغان که از مردم نیشابور بود و از خدمت سامانیان به قراختاییان پیوسته بود، به نام ابوالحسن محمد الکلماتی، در تغییر دین شاهزاده شوق نقش داشته باشد و محمود کاشغری میان زبان ترکان یعنی قرلق‌ها یا قراختاییان و ترکمن‌ها تفاوت‌هایی قائل می‌شود.

💡 روح جست و جوگرش آرام نگرفت و براى بهره گيرى از محضر ابوالحسن محمد بن احمدبن على اسدى، راه يافت و از وى حديث شنيد.

💡 481- قطب الدين ابوالحسن محمد بن الحسين بيهقى كيدرى، ديوان امام على (ع )،تصحيح، ترجمه، مقدمه، اضافات و تعليقات ابوالقاسم امامى، چاپاول، انتشارات اسوه، 1373 ش. ص 370؛ و نيز ر. ك: المفردات، ص 342.

💡 690- امام سندى، ابوالحسن محمد بن عبدالهادى حنفى،نزيل مدينه منوره (م 1138 ق ).

💡 ابوالحسن محمد حيدر مى گويد: به طور مستفيض (255) شنيدم، پس از آن كه سيدابوالحسن الرضا وفات يافت، او را در محله موسويان قم (آذر فعلى ) مدفون نمودند.يكى از فرزندانش كه بيمار شده بود داخل خانه و اطاق شد و در صندوق را باز كرد، امازنجيرها و ميخ ‌ها را نيافت.