فرازبان

{metalanguage} [زبان شناسی] زبانی که برای توصیف زبان هدف به کار می رود

زبانی که برای توصیف زبان هدف به کار می‌رود.

💡 گفتمان در کارهای میخائیل باختین و پیروانش معنایی فرازبانی دارد. باختین تحلیل زبان‌شناسانهٔ مستقل از واقعیت‌های عملی و اجتماعی را نادرست می‌داند. به گمان باختین و هم‌فکرانش، زمینهٔ اجتماعی بخش جدایی‌ناپذیر از هر ارتباط کلامی است و معنای گزاره‌ها از راه فهم گفتمان، یعنی ادراک موقعیت گوینده، افق دلالت‌های معنایی و ارزشی که گوینده در آن جای دارد و شکل‌گیری تاریخی خود زبان قابل درک است.

💡 فرازبان اصطلاحی در زبان‌شناسی است و به زبانی گفته می‌شود که برای توصیف یک زبان دیگر به کار می‌رود. فرازبان‌ها افزون بر زبان‌شناسی در حوزه‌های دیگری نظیر ریاضیات، منطق، فیزیک و مهندسی رایانه مورد بررسی قرار می‌گیرند. اصطلاحاتی مانند قضیه، متغیر، فعل، ضرب، مقدم، تالی و... بخشی از فرازبان‌ها به شمار می‌روند.

💡 فرازبان (paralanguage) به نحوۀ گفتن چیزی اشاره دارد و نه محتوای آنچه گفته شده‌است – برای مثال، سرعت گفتار، لحن و آهنگ صدا، سایر سر و صداها، خنده، خمیازه و سکوت.