الوند بیگ

الوندبیگ. [ اَل ْ وَ ب َ ] ( اِخ ) رجوع به الوند ( یازدهمین از امرای آق قویونلو ) و حبیب السیر چ خیام ج 4 ص 446 شود.

اَلوند بیگ ( ـ دیار بکر ۹۱۰ق)
از امرای (حک: ۹۰۵ـ۹۰۷ق) سلسلۀ ترکمان آق قوینلو. فرزند یوسف بیگ و نوۀ اوزون حسن بود و در ۹۰۳ق، مدعی حکومت آذربایجان شد، اما از برادرش، محمدی میرزا، شکست خورد و به دیاربکر گریخت (۹۰۴ق). سال بعد، پس از کشته شدن محمدی میرزا از دیار بکر به تبریز رفت و بر تخت نشست. وی بر پاره ای از قلمرو آق قوینلو مانند آذربایجان، ارّان، مغان و دیار بکر حکومت کرد و سرانجام در نزدیکی نخجوان از شاه اسماعیل صفوی اول شکست خورد و به دیار بکر گریخت (۹۰۷ق) و در آن دیار درگذشت.

💡 پس از شکست الوند بیگ در شرور، باز هم بایزید دست از روابط دوستانه‌اش با خانواده سنی مذهب آق قویونلو برنداشت و همچنان آنان را به جنگ دیگری با شاه اسماعیل تشویق می‌نمود و حتی سپاهی در اختیار الوند بیگ گذاشت تا متصرفات از دست رفته‌اش را پس بگیرد.

💡 سلطان محمد در سال ۹۰۲ شیراز را فتح کرد اما در جنگ از برادرش سلطان الوند شکست خورد و به حاکم فیروزکوه پناه برد‌. محمدی با نیروهایی که حاکم فیروز کوه در اختیارش گذاشته بود با برادرش الوند بیگ وارد جنگ شد و اصفهان را فتح کرد و سپس در سال ۹۰۴ تاج‌گذاری کرد.

💡 در زمان فرمانروایی او، الوند بیگ فرزند خلیل در شیراز و کوسه حاجی، از اعیان بایُندریه، در اصفهان شورش کردند که هر دو سرکوب شدند. در دورهٔ فرمانروایی یعقوب، آشوب شیخ حیدر فرزند شیخ جنید که به قتل او منتهی شد، از نظر سیاسی، بزرگترین تهدید محسوب می‌شد.

💡 مراد بعد از مرگ آیبه سلطان از زندان آزاد شد و شیراز را تسخیر کرد و سپس در سال ۹۰۵ ه‍.ق به اصفهان حمله کرد و به جنگ با محمدی بیگ پرداخت. محمدی بیگ کشته و اصفهان از آن مراد شد. سلطان مراد در بهار سال ۹۰۶ ه‍.ق در حدود قزوین و ابهر با الوند بیگ به جنگ پرداخت که حاصل این جنگ صلحی بود با این شرط که عراق عجم و فارس به سلطان مراد و آذربایجان و دیار بکر به الوند بیگ داده شود.

💡 اما وقتی شاه اسماعیل توانست در سال ۱۵۰۳ برای دومین بار الوند بیگ را در همدان و سلطان مراد را در شیراز شکست دهد، سلطان عثمانی دریافت که سلطنت شاه اسماعیل تزلزل ناپذیر بوده و او ناچار است این واقعیت را بپذیرد؛ لذا به ظاهر از در دوستی درآمد و در سال ۱۵۰۴ سفیری به نام محمد چاوش بالابان را با هدایایی به تبریز فرستاد و شاه اسماعیل را برای فتح عراق و اصفهان و فارس تهنیت گفت.