سلطان قاجار

لغت نامه دهخدا

سلطان قاجار. [س ُ ن ِ ] ( اِخ ) نواب شاهزاده معظم سلطانمحمد میرزا ملقب به سیف الدوله از فرزندان گرامی و پسران عزیز نامی حضرت خاقان مغفور طاب ثراه است. وی در سال 1227 دردارالخلافه تهران بدنیا آمد و والده ماجده وی از گرجی زادگان صفویه بوده است که بعدها تاج الدوله لقب یافت. سلطان قاجار اکبر از شاهزادگان معظم بود و در سال 1240 به اصفهان رفته بحکمرانی عراق منصوب گردیده. قریب ده سال در کمال اجلال و استقلال بعدل و داد و بذل و بخشش و تکمیل کمالات و تحصیل حالات صوری و معنوی اشتغال داشتند. وی با علما و اکابر عصر مانند حاجی محمد حسن نائینی و حاج سیدمحمد تقی کاشانی و حاجی زین العابدین شیرازی و ملاکرمعلی اصفهانی و امثال آنان معاشرت و مصاحبت گزید لهذا جامع کمالات صوری و معنوی گردید. وی مسافرتهایی به مصر و اسکندریه و اسلامبول و شامات و حمص و دیار بکر و موصل و بغداد کرده و بعد بتهران برگشت و انزوا اختیار کرده است او راست ملوک الکلام و تحفةالحرمین و سیف الرسایل. از غزلیات اوست:
جز یک نظر بدو نتوانم از آنکه نیست
امکان بازگشتن از آن رخ نگاه را.
و مطلعی از ابیات مثنوی سیف الرسایل:
از هرکه نه کفو تست بگریز
شکر به کبست در می آمیز
با آنکه نترسد از خداوند
بشکن پیمان مجوی پیوند.( از مجمع الفصحاء ج 1 ص 31 تا ص 34 ).

فرهنگ فارسی

نواب شاهزاده معظم سلطانمحمد میرزا ملقب به سیف الدوله از فرزندان گرامی و پسران عزیز نامی حضرت خاقان مغفور طاب ثراه است.

جمله سازی با سلطان قاجار

جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.

💡 اسماعیل میرزا در سن ۱۴ سالگی برای نخستین بار منصب سیاسی گرفت. وی در سال ۱۵۴۷ میلادی به جای القاسب میرزا نایب السلطنه شروان شد و گوگجه سلطان قاجار را به عنوان لله و وزیر، همراه وی کردند. اسماعیل میرزا با واحدهای قزلباش توانستند قوای شروانشاهان را شکست دهند.

💡 آن بزرگوار به انجام فريضه امر به معروف و نهى از منكر بسيار مقيد و پاى بندبود. حتى اين وظيفه الهى و اجتماعى در ملاقات با شاه وقت هم ترك نمى شد. گويند دريكى از اين ملاقاتها در بين گفتگو، خطاب به فتحعلى شاه فرمود: اى شاه ! با مردم بهعدالت رفتار كن زيرا كه مى ترسم به موجب معاشرتى كه با تو دارم، نظر به آيهشريفه (و لا تركنوا الى الذين ظلموا فتمسكم النار)(969) مستوجب عذابپروردگار شوم ! سلطان قاجار در جواب ميرزا عرض كرد: نظر به اين روايات كه مىگويد: (هر كه در دنيا سنگى را دوست داشته باشد در آخرت با او محشور خواهد شد)بنده هم چون در دنيا با شما معاشرت و دوستى دارم، اميدوارم كه در بهشت عنبر سرشتنيز با شما محشور باشم.