حصر و اختصاص

دانشنامه اسلامی

[ویکی فقه] حصر و اختصاص، اختصاص دادن چیزی به چیز دیگر به طریق مخصوص است.
از اسلوب های معانی قرآن «حصر و اختصاص» است که به آن «قصر» نیز می گویند؛ یعنی اختصاص دادن چیزی به چیز دیگر به طریق مخصوص؛ به عبارت دیگر «حصر» اثبات حکمی برای موردی معین و نفی آن حکم از موارد دیگر است.
تعریف مقصور و مقصور علیه
به کسی یا چیزی که قصر بر آن صورت گرفته است «مقصور» و به فعل، اسم، ظرف یا حالتی که به آن اختصاص یافته است، «مقصور علیه» می گویند. در جمله «تنها من آمدم» به «تنها» ادات قصر و به «من» مقصور و به «آمدن» مقصورعلیه می گویند. البته برخی صاحبنظران میان حصر و اختصاص تفاوت قائل شده اند.
اقسام حصر
حصر بر دو قسم است:۱. حصر صفت بر موصوف؛۲. حصر موصوف بر صفت.و هر کدام از این دو یا مجازی است یا حقیقی.
حصر نسبت به اعتقاد مخاطب
...

جمله سازی با حصر و اختصاص

جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.

💡 در اين آيه شريفه فرموده: (يسبحون له ) با اينكه ممكن بود بفرمايد (يسبحونه )و اين بدان جهت است كه خواست حصر و اختصاص را برساند، و بفهماند فرشتگان تنها وتـنـهـا خـدا را تـسـبـيح مى گويند. و منظور از (بالليل و النهار) اين است كه دائما درحال تسبيح اويند.

💡 قرآن كريم رسالت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله را در بعضى موارد در روش ‍ انذارخلاصه مى كند و به صورت حصر و اختصاص بيان مى كند كه اى پيامبر! تو فقط بيمدهنده هستى. نظير ان انت الا نذير(133)، ان هو الا نذير(134) درستاست كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله رسالت بشارت را نيز به عهده دارد ولى آنچه بيش تر انسان را به حركت وادار مى كند و از گناه و معصيت پرهيز مى دهد انذار استلذا در آغاز رسالت، پيامبر ماءمور به انذار مى شود نه تبشير يا ايها المدّثّر قمفانذر(135) اى جامه به خود پيچيده برخيز و انذار كن. روشن است كه انذار درشروع كار تاءثير عميق ترى در بيدار كردن جان هاى خفته دارد.