تاریخ زندیه

تاریخ زندیّه
کتابی تاریخی به فارسی تألیف علی رضا بن عبدالکریم شیرازی (قرن ۱۳ق). مؤلف این کتاب را به دستور میرزا محمدحسین فراهانی، وزیر آقا محمد خان قاجار، در شرح رویدادها و جنگ های شاهان و سرداران خاندان زندیه، به ویژه لطفعلی خان زند، نوشته است. وقایع کتاب براساس دانسته های شخصی مؤلف و با رعایت امانت داری نوشته شده و از آن جا که از دورۀ سلطنت زندیان کتاب های تاریخی اندکی باقی است، این اثر اهمیت ویژه ای دارد. نثر کتاب ساده و روان و آکنده از اصطلاحات و آیات قرآن و احادیث است. تاریخ زندیه در تهران (۱۳۶۵ش) به کوشش غلام رضا ورهرام چاپ شده است.

[ویکی فقه] تاریخ زندیه، کتابی به فارسی در باره خاندان زندیه از ۱۲۰۰ تا ۱۲۱۰ می باشد.
این اثر را «علیرضا بن عبد الکریم شیرازی» (و به تعبیر خود او: «ابن عبد الکریم علیرضا شیرازی») در سده سیزدهم تألیف کرده است. («نامی اصفهانی» علیرضا بن عبد الکریم شیرازی را با عبد الکریم بن علیرضا شریف شهاوری یکی دانسته است.) از زندگی مؤلف اطلاع چندانی در دست نیست. وی این کتاب را به دستور «میرزا محمد حسین فراهانی» وزیر نوشته و اگر چه در دوره آقا محمد خان (۱۲۰۰ـ۱۲۱۱) به خدمت خاندان قاجار درآمده، در این کتاب علاقه خود را به خاندان زند، بخصوص «لطفعلی خان»، ابراز کرده است. محتوای کتاب تاریخ زندیه  تاریخ زندیه شرح مفصّلی است از جنگ های شاهان و بزرگان سلسله زندیه بخصوص لطفعلی خان و پایان کار او. در لابلای مطالب کتاب، اوضاع داخلی کشور هنگام سقوط خاندان زند، و نیز چگونگی ظهور قاجاریه و کشتار در کرمان با ذکر جزئیات شرح داده شده است. اهمیت کتاب تاریخ زندیه  اهمیت تاریخ زندیه به سبب آن است که در باره این دوره تاریخی کتاب های اندکی باقی مانده و مؤلف نیز وقایع را با حفظ امانت و از سر صدق و بر اساس دانسته های شخصی خود نگاشته است. زمان تألیف کتاب پس از مرگ لطفعلی خان است، از این رو مطالب آن از سر ترس یا به امید زر نوشته نشده است. نثر کتاب ساده و روان، و جملات آن کوتاه است. شیوه نگارش کتاب تاریخ زندیه  نویسنده از مغلق گویی و زیاده نویسی و نثر پر تکلّف دوره صفوی دوری گزیده و از به کار گیری لغات ترکی نیز پرهیز کرده، اما در برخی موارد متأثر از شیوه نگارش «میرزا مهدی خان استرآبادی» بوده است. مؤلف کوشیده است شیوه تازه ای در نثر پدید آورد، اما نمی توان او را صاحب سبک دانست، با این همه، نثر این کتاب به دوره ادبیات جدید ایران (ساده نویسی) نزدیک است. مؤلف از اصطلاحات و آیات و احادیث برای تأیید کلام خود، بسیار به جا استفاده کرده است. چاپ کتاب تاریخ زندیه  تاریخ زندیه اولین بار با مقدمه ای سودمند به آلمانی از «ارنست بیر» در ۱۳۰۵ـ۱۳۰۶/ ۱۸۸۸ در لیدن به چاپ رسید. «غلامرضا ورهرام» مقدمه آن را به فارسی ترجمه و همراه متن اصلی در ۱۳۶۵ش در تهران منتشر کرده است. فهرست منبع ها (۱) علیرضا بن عبد الکریم شیرازی، تاریخ زندیه: جانشینان کریم خان زند، چاپ ارنست بیر، تهران ۱۳۶۵ ش. (۲) محمد صادق نامی اصفهانی، تاریخ گیتی گشا، با مقدمه سعید نفیسی، تهران ۱۳۶۳ ش. (۳) چارلز ریو، فهرست نسخه های خطی فارسی در موزه بریتانیا، لندن ۱۹۶۶؛
[ویکی فقه] تاریخ زندیه (کتاب). تاریخ زندیه، کتابی به فارسی در باره خاندان زندیه از ۱۲۰۰ تا ۱۲۱۰ می باشد.
این اثر را «علیرضا بن عبد الکریم شیرازی» (و به تعبیر خود او: «ابن عبد الکریم علیرضا شیرازی») در سده سیزدهم تألیف کرده است. («نامی اصفهانی» علیرضا بن عبد الکریم شیرازی را با عبد الکریم بن علیرضا شریف شهاوری یکی دانسته است.)
از زندگی مؤلف اطلاع چندانی در دست نیست.
وی این کتاب را به دستور «میرزا محمد حسین فراهانی» وزیر نوشته و اگر چه در دوره آقا محمد خان (۱۲۰۰ـ۱۲۱۱) به خدمت خاندان قاجار درآمده، در این کتاب علاقه خود را به خاندان زند، بخصوص «لطفعلی خان»، ابراز کرده است.
محتوای کتاب تاریخ زندیه
تاریخ زندیه شرح مفصّلی است از جنگ های شاهان و بزرگان سلسله زندیه بخصوص لطفعلی خان و پایان کار او.
در لابلای مطالب کتاب، اوضاع داخلی کشور هنگام سقوط خاندان زند، و نیز چگونگی ظهور قاجاریه و کشتار در کرمان با ذکر جزئیات شرح داده شده است.
اهمیت کتاب تاریخ زندیه
اهمیت تاریخ زندیه به سبب آن است که در باره این دوره تاریخی کتاب های اندکی باقی مانده و مؤلف نیز وقایع را با حفظ امانت و از سر صدق و بر اساس دانسته های شخصی خود نگاشته است.
زمان تألیف کتاب پس از مرگ لطفعلی خان است، از این رو مطالب آن از سر ترس یا به امید زر نوشته نشده است.
نثر کتاب ساده و روان، و جملات آن کوتاه است.
شیوه نگارش کتاب تاریخ زندیه
...

💡 هیئت اعزامی از اصفهان به مدت ۱۲ روز حرکت و به بهار رسیده و او را همراه خود به دربار کریم‌خان می‌برند. در مدت اقامت در دربار؛ کریم‌خان مدام از رضا بهاری پند و اندرز می‌طلبد و رضا با اشعارش پند و اندرز می‌دهد. در بطن این گزارش اسم جعفرخان به عنوان وزیر اعظم کریم‌خان نیز موجود بوده که مؤلفین با تحقیق در تاریخ زندیه او را یافته‌اند.