فلسفه تاریخ

[ویکی فقه] فلسفه تاریخ، شاخه ای از فلسفه است که با استفاده از روش ها و مفاهیم و تحلیل های فلسفی به بررسی وقایع گذشته و ماهیت اطلاعات تاریخی به دست رسیده از گذشته می پردازد.
«فلسفه تاریخ» به عنوان یکی از علوم اسلامی و یکی از رشته های علوم انسانی در نزد متفکران و اندیشمندان مسلمان خصوصاً کسانی که در زمینه تاریخ دست داشته و دارند، علمی کاملاً جا افتاده و مهم می باشد. این علم توسط یکی از اندیشمندان مسلمان پایه گذاری شده است. متفکران مسلمان در دوره های اخیر در این زمینه کتاب های زیادی نوشته اند. هرچند تدوین این علم توسط دانشمندان غربی صورت گرفته است.
چیستی فلسفه تاریخ
فلسفه تاریخ در حقیقت آشنایی با قواعد حاکم بر جامعه انسانی و تاریخ است.
← تعریف علما از فلسفه تاریخ
پایه گذاری این علم توسط یکی از علمای اسلامی در قرن هشتم بوده است. «کسی که این علم را پایه گذاری نمود دانشمند معروف اسلامی عبدالرحمن بن خلدون (متوفای ۸۰۸ ه.) است. پس از وی این علم از طرف دانشمندان مغرب زمین پیگیری شده و به صورت علم خاص مدون گردیده است».
قول هروی درباره پیشینه این علم
...
[ویکی فقه] فلسفه تاریخ (علوم اسلامی). فلسفه تاریخ، شاخه ای از فلسفه های مضاف است که با استفاده از روش ها و مفاهیم و تحلیل های فلسفی به بررسی وقایع گذشته و ماهیت اطلاعات تاریخی به دست رسیده از گذشته می پردازد.
«فلسفه تاریخ» به عنوان یکی از علوم اسلامی و یکی از رشته های علوم انسانی در نزد متفکران و اندیشمندان مسلمان خصوصاً کسانی که در زمینه تاریخ دست داشته و دارند، علمی کاملاً جا افتاده و مهم می باشد. این علم توسط یکی از اندیشمندان مسلمان پایه گذاری شده است. متفکران مسلمان در دوره های اخیر در این زمینه کتاب های زیادی نوشته اند. هرچند تدوین این علم توسط دانشمندان غربی صورت گرفته است.
چیستی فلسفه تاریخ
فلسفه تاریخ در حقیقت آشنایی با قواعد حاکم بر جامعه انسانی و تاریخ است.
← تعریف علما از فلسفه تاریخ
پایه گذاری این علم توسط یکی از علمای اسلامی در قرن هشتم بوده است. «کسی که این علم را پایه گذاری نمود دانشمند معروف اسلامی عبدالرحمن بن خلدون (متوفای ۸۰۸ ه.) است. پس از وی این علم از طرف دانشمندان مغرب زمین پیگیری شده و به صورت علم خاص مدون گردیده است».
سبحانی، جعفر، فلسفه تاریخ، ص۵، چاپ اول قم، مؤسسه مکتب اسلام، ۱۳۷۶.
...

💡 در فرایند این پژوهش تاریخی، علاوه بر اینکه جست و جوهای گسترده‌ای برای گردآوری سندهای نوشتاری و تصویری و داده‌های شفاهی در گسترهٔ ملی انجام شد، در مراحل واپسین به تولید مفاهیم در مقولهٔ تاریخ ادبیات کودکان نیز منجر شد. از مهم‌ترین این مفاهیم می‌توان به فلسفه تاریخ ادبیات کودکان ایران اشاره کرد. نظریه‌پردازی دربارهٔ این موضوع یکی از بخش‌های حساس این دوره و این کتاب است.

💡 او به دلیل کارهایی که در زمینه زیبایی‌شناسی فلسفی و فلسفه تاریخ انجام داد معروف است. البته در شاخه‌های متعددی از جمله روانشناسی فلسفی، زیبایی‌شناسی هگل، نظریه باز نمود، فلسفه شوپنهاور و موریس مرلو ـ پونتی آثاری دارد.

💡 در سال ۱۳۶۴ دومین اثر خود یعنی «شاهنامه و فلسفه تاریخ ایران» را نوشت. در سال‌های بعدی به همکاری با احمد بیرشک در دانشنامهٔ بزرگ فارسی پرداخت. در دههٔ ۱۳۷۰ کار در مجله دانشمند و همچنین نگاه نو را آغاز کرد؛ و سپس بیشتر به ترجمه در زمینه تاریخ ایران باستان به ویژه دوران هخامنشی پرداخت.