مخطوط
«مخطوط» واژه‌ای در زبان فارسی است که به متنی گفته می‌شود که به دست انسان نوشته شده و چاپ نشده باشد. این واژه معمولاً برای کتاب‌ها، رساله‌ها و نوشته‌هایی به کار می‌رود که نسخه‌های دست‌نویس دارند و به صورت خطی ثبت شده‌اند. مخطوطات ممکن است شامل آثار ادبی، علمی، تاریخی، دینی یا فلسفی باشند و ارزش فرهنگی و تاریخی بالایی دارند. نگهداری و مطالعه مخطوط‌ها به پژوهشگران کمک می‌کند تا نسخه‌های اولیه آثار و تحولات نوشتاری را بررسی کنند. این متون اغلب شامل حاشیه‌نویسی، تصحیح و یادداشت‌های نویسندگان یا خوانندگان قدیمی هستند که اطلاعات تکمیلی فراهم می‌آورند. مخطوطات در کتابخانه‌ها، آرشیوها و مجموعه‌های خصوصی نگهداری می‌شوند و گاهی به دلیل قدمت و ارزش هنری دارای نسخه‌های نفیس هستند. این اصطلاح با «چاپی» یا «نسخه چاپ‌شده» متضاد است و تأکید بر دست‌نویس بودن اثر دارد.
مترادف‌ها
دست‌نویس، نسخه خطی
متضادها
چاپی، تایپ‌شده
لغت نامه دهخدا
مخطوط. [ م َ ] ( ع ص ) خطی.کتاب خطی. مخطوطات، کتب خطی، مقابل چاپی. ( یادداشت به خط مرحوم دهخدا ). || خط کرده شده. ( ناظم الاطباء ) ( از منتهی الارب ) ( از اقرب الموارد ). || شیارشده. ( ناظم الاطباء ) ( از منتهی الارب ). حفرکرده شده. ( از اقرب الموارد ).
فرهنگ فارسی
خطی کتب خطی
جمله سازی با مخطوط
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب
💡 در این خط حروف و کلمات با گل و برگ شبیه به تذهیب زینت داده می‌شود در حقیقت در همان نیمه دوم قرن سوم هجری، کوفی با نقوش اسلیمی مخطوط شد و با خطوط اولیه تفاوت پیدا کرد این تحول در قرن پنجم هجری به حد نهایی خود رسید.
💡 کتابخانه‌های ملی ارزشمندترین نسخه‌های مخطوط را نگهداری می‌کنند تا نسل‌های آینده بتوانند از دانش و فرهنگ نویسندگان دوران باستان بهره‌مند شوند.
💡 استاد دانشگاه برای تحقیق در مورد تاریخ ادبیات ایران، ساعت‌ها وقت خود را صرف بررسی یک مخطوط قدیمی و تحلیل خطوط آن می‌کند.
💡 نگهداری از هر نوع نسخه مخطوط بسیار حساس است زیرا رطوبت و نور مستقیم می‌توانند به کاغذهای قدیمی و نوشته‌های باستانی آسیب جدی بزنند.
