عصی

عصی. [ ع َص ْی ْ ] ( ع مص ) نافرمانی نمودن. ( از منتهی الارب ). نافرمانی کردن. ( تاج المصادر بیهقی ). خروج از طاعت و مخالفت کردن با امرکسی و عناد کردن. ( از اقرب الموارد ). از آن جمله است حدیث: «من لم یجب الدعوة فقد عصی »، که منظور دعوت عروسی و نکاح است یعنی هر کس دعوت عروسی را نپذیرد عصیان کرده است زیرا بسبب اعلان نکاح که در آن میشود، اجابت دعوت واجب است. و گویند وجوب حضور در آن است، اما خوردن اگر دعوت شونده روزه دار نباشد، مستحب است. ( از منتهی الارب ). مَعصیة. و رجوع به معصیة شود. || پرواز کردن: عصی الطائر؛ آن پرنده پرواز کرد. ( از اقرب الموارد ). || خشک نشدن خون: عصی العِرْق؛ خون آن رگ خشک نشد. ( از اقرب الموارد ).
عصی. [ ع َ صا ] ( ع فعل، اِ ) صیغه ماضی از مصدر عَصْی که با در نظر گرفتن آیه کریمه «و عصی آدم ربه فغوی » ( قرآن 121/20 ) یعنی آدم ابوالبشر بر خدای خود عصیان کرد و سرپیچی نمود پس گمراه شد، در فارسی بعنوان اسم بکار رفته است:
زلف زمین در بر عالم فکند
خال عصی بر رخ آدم فکند.نظامی.دامن او گیر کو دارد عصا
درنگر آدم چه ها دید از عصی.مولوی.
عصی. [ ع َ صا / ع َ صَن ْ ] ( ع مص ) به چوبدستی زدن. ( از ناظم الاطباء ). بشمشیر بزدن. ( المصادر زوزنی ). عَصا. رجوع به عصا شود.
عصی. [ ع َ صی ی ] ( ع ص ) نافرمان. ( منتهی الارب ). بی فرمان. ( زمخشری ). خروج کننده از اطاعت ومخالفت کننده با امر دیگری و عنادکننده. عاصی. عاص.عَصّاء. ج، عَصیّون، أعصیاء. ( از اقرب الموارد ).
عصی. [ ع ِ صی ی ] ( ع اِ ) ج عَصا. ( منتهی الارب ) ( از اقرب الموارد ). رجوع به عصا شود. || استخوانهای بال. ( منتهی الارب ). استخوانها که در جناح و بال است. ( از اقرب الموارد ). || ( اصطلاح نجوم ) ذوذنبهایی بشکل عصا و مستقیم، بخلاف ذوذنبهایی که ذنب آنها مایل است. ( فرهنگ فارسی معین ).
عصی. [ ع ُ صی ی ] ( ع اِ ) ج ِ عَصا. ( منتهی الارب ) ( اقرب الموارد ). رجوع به عصا شود.

۱. = عصا
۲. (نجوم ) ستاره های دنباله دار.

( اسم ) جمع عصا ۱ - چوب دستیها. ۲ - ذوذنبهایی به شکل عصا و مستقیم به خلاف ذوذنبهایی که ذنب آن ها مایل است.
جمع عصا

💡 اولش این است که آدم به جنان چون ز عصی خستگی‌ای یافت چنان

💡 گرد عصیانش به رخساره نشست پشت عهدش ز عصی خرد شکست

💡 زخم عصی خورد بد انسان ز کمین کز فلک افتاد به سختی به زمین

💡 روی ابو هریرة: قال قال رسول اللَّه (ص) من اطاعنی فقد اطاع اللَّه و من اطاع الامیر فقد اطاعنی، و من عصانی فقد عصی اللَّه و من عصی الامیر فقد عصانی.

💡 بده شراب و مکن رم بخوان عصی آدم که لغزش از پی دل درمن و تو مادر زاست